Voor de duidelijkheid: wat verstaat u precies onder
vaagtaal?
& lsquo;Taalgebruik dat voor de lezer of luisteraar onduidelijk is. Denk aan
een manager die zegt dat hij alle neuzen dezelfde kant op wil krijgen. Wat
bedoelt hij nu eigenlijk? Het klinkt alsof hij weet wat hij gaat doen, maar
feitelijk zegt zo'n zin helemaal niets over zijn aanpak.& rsquo;
Waarom gebruiken mensen zulke holle frasen?
& lsquo;Deels uit luiheid. Maar ook om doelbewust vaag te zijn, bijvoorbeeld
om te verbergen dat je niet weet waar je het over hebt, of om de gevoelens
van de ander te sparen.
Ik hoorde laatst over een manager die een medewerker vertelde dat hij op
grotere afstand van de corebusiness zou komen te werken. Dat was een
eufemisme. Hij bedoelde dat de medewerker beter kon beginnen met
solliciteren, maar hij wilde hem niet kwetsen.& rsquo;
Zijn er nog andere redenen om vaagtaal te
gebruiken?
& lsquo;Je komt er al snel
intelligent mee over. Een MBA leert heel veel termen. Wanneer zij die
gebruiken, maakt dat een deskundige indruk. Het klinkt goed,
professioneel.& rsquo;
Daar prik je met een paar keer doorvragen toch zo
doorheen?
& lsquo;Ik mag hopen dat ze op een
gegeven moment door de mand vallen. Maar ze komen er vaak wel een tijd mee
weg.& rsquo;
Omdat mensen niet vragen wat iemand bedoelt, maar die vaagheden
zelf invullen?
& lsquo;Onbewust bedenken mensen inderdaad een eigen plaatje bij vage
beeldspraak. Maar dan lopen ze achteraf het risico dat ze het anders hebben
ingevuld dan de spreker bedoelde. De beste remedie is gewoon te vragen wat
er bedoeld wordt.& rsquo;
Waar komt vaagtaal
vandaan?
& lsquo;Naast nieuwsmedia en
politici is reclame een grote be& iuml;nvloeder. Die taal is schreeuwerig,
doorspekt met Engels en zit vol overbodige spaties. Wij nemen dat heel
makkelijk over. Vaagtaal is de enige door lezen of luisteren overdraagbare
aandoening.& rsquo;
U zoekt nu naar de vaagtaalwoorden van 2009. Welke termen vielen u
zelf op?
& lsquo;In het onderwijs kwam de zin
tegen dat & lsquo;de kennistransfer niet meer plaatsvinden door
frontaalonderwijs& rsquo;. Wat moet een leraar daarmee? De gebruiker van die
termen verbergt dat hij het ook niet helemaal weet.& rsquo;
U deelt ook rode kaarten uit aan gebruikers van vaagtaal, zoals Ab
Klink. Wat deed hij verkeerd?
& lsquo;Bij hem draait het om de wet die het roken in de horeca moet
verbieden. Hij had een heel duidelijke intentie, die iedereen begreep: de
horeca rookvrij. Maar dat lag gevoelig, vooral bij kleine caf& eacute;'s.
Klink voelde die oneerlijkheid en is gaan schipperen met de taal van de
tabakswet. Daarin staat nu dat de horeca er alles aan moet doen om roken
tegen te gaan. Er staat niets over verbieden, waardoor die kleine
caf& eacute;'s er onderuit kunnen komen. Dat dankt Klink aan zijn vage
taal.& rsquo;
Vaagtaaltoppers 2008
De uitdrukking & lsquo;een plekje geven aan& rsquo; was vorig jaar de winnaar
van de Vaagtaal-verkiezing.
Op enige afstand volgden & lsquo;proactief& rsquo; en & lsquo;het kan toch
niet zo zijn dat& rsquo;.
Reacties
Om te kunnen reageren op artikelen dient u ingelogd te zijn.
Nog geen abonnee? Registreer gratis of bekijk onze abonnementen.