Uit verbolgenheid over het 'denkverbod' over de woningmarkt dat het kabinet afkondigde, besloten zij in 2007 zelf met een advies te komen. Dik twee jaar duurt nu de stilte al. Waar het kabinet gebrek aan visie wordt verweten, lijden de deskundigen aan de omgekeerde kwaal: te veel visies om het eens te worden. Een betrokkene ervaart een 'hoge egodichtheid' onder de acht professoren, onder wie Arnoud Boot, Coen Teulings, Hugo Priemus, Lans Bovenberg en Leo Stevens, aangevuld met dr. Pieter Winsemius.

Gelukkig voor Nederland hoeven we niet langer te wachten. Maandag kwam de directeur van het Economisch Instituut voor de Bouwnijverheid Taco van Hoek met een eigen plan, dat inclusief tabellen en grafieken twintig kantjes telt. Het plan, gepresenteerd op een bijeenkomst van Bouwend Nederland, pretendeert niet alle problemen op te lossen, maar wel de meest dringende en ook nog op een manier die de schatkist geld oplevert.

Hypotheekrenteaftrek

Het eerste punt is beperking, maar geen afschaffing van de hypotheekrenteaftrek. De fiscus zou alle hypotheken moeten opvatten als een annu& iuml;taire lening waarop wordt afgelost. Voordeel voor de schatkist is dan dat de fiscale aftrek in de loop van de tijd daalt. Voordeel voor de woningmarkt is dat starters ondersteuning blijven houden. Dat is belangrijk, want juist in de eerste jaren zijn de woonlasten het hoogst.

Tweede punt is de vastgelopen huurmarkt. Dat wordt vooral veroorzaakt door het 'scheefwonen': van de 2,4 miljoen sociale huurwoningen worden er zo'n 700.000 bewoond door mensen die te veel verdienen om daar recht op te hebben. Ze verhuizen niet, want dan verdubbelen al gauw de woonlasten en ze willen de woning ook niet kopen, want blijven huren is veel goedkoper. De doorstroming is vrijwel nul, met langere wachtlijsten tot gevolg.

Inkomen laten toetsen

Van Hoek wil dat voortaan iedereen die voor het eerst een sociale huurwoning betrekt om de zoveel jaar zijn of haar inkomen moet laten toetsen. Wie dan te veel verdient, moet kiezen. & Oacute;f meer huur betalen, & oacute;f de woning kopen (tegen beperkte korting op de marktwaarde) & oacute;f verhuizen. Van Hoek noemt het een 'weeffout' van het systeem dat dit niet al veel eerder is gebeurd.

Deze aanpak levert groot geld op. Er komt een jaarlijkse stroom aan huurwoningen de markt op, waarop de woningcorporaties gemiddeld een ton boekwinst maken. Met een deel van dat geld kunnen de corporaties dan weer nieuwe woningen bouwen, terwijl het andere, veel grotere deel terugvloeit naar de overheid. Die middelen - op termijn tientallen miljarden euro's - zijn in te zetten voor verlaging van de overdrachtsbelasting, voor binnenstedelijk bouwen of voor investeren in ruimtelijke kwaliteit.

Bestaande gevallen buiten schot

Het plan van Van Hoek is niet ideaal. Een nadeel is dat alle bestaande scheefwoners buiten schot blijven. Het voordeel is dat dit de haalbaarheid van het plan juist sterk vergroot. Alle eerdere plannen om het scheefwonen aan te pakken door (selectieve) extra huurverhogingen of verhuisdwang sneuvelden in de Kamer. De bestaande huurders vormen een geduchte kiezersgroep.

De charme van het plan-Van Hoek is de combinatie van eenvoud en haalbaarheid. Geen verhuisdwang. Kortere wachtlijsten. De markt voor koopwoningen krijgt zekerheid op lange termijn. Meer doorstroming en dus ook meer business voor makelaars. Snelle invoering mogelijk.

Het betere is de vijand van het goede

Het grootste risico lijkt mij nu dat de SER-deskundigen komen met een doorwrocht advies met slimme compromissen dat alles weer ingewikkeld maakt. Het lijkt me beter dat ze eendrachtig applaudisseren onder het motto 'het betere is de vijand van het goede' en huiswaarts keren.

Ed Groot is redacteur van Het Financieele Dagblad. Reageren?& nbsp;Edgroot@fd.nl

Lees de eerder columns van Ed Groot