Dat concludeerde de Raad van State deze week. Het zou onvoldoende bewezen zijn dat werkgeversorganisatie ABU, die de cao afsloot, representatief is voor de uitzendsector. Er zijn drie werkgeversorganisaties in de branche actief.

Als gevolg van de algemeenverbindendverklaring konden het Alternatief voor Vakbond (AVV) en de Nederlandse Vereniging van Uitzend- en Bemiddelingsbedrijven (NVUB) niet hun eigen cao afsluiten. De minister verleende daarvoor geen toestemming.

'Eindelijk gerechtigheid'

Martin Pikaart van de AVV zegt dolblij te zijn met de uitspraak van de rechter. 'Eindelijk een beetje gerechtigheid. Als kleine partij word je zwaar tegengewerkt door de extreme machtspositie van de polder', aldus Pikaart.

Om een cao algemeen verbindend verklaard te krijgen, moet deze van toepassing zijn op een meerderheid van de werknemers. De ABU, die is aangesloten bij MKB-Nederland en VNO-NCW, sloot zijn cao af met vakorganisaties FNV, CNV en De Unie.

Polderoverleg bedreigd

De uitspraak van de Raad van State kan de positie van de grote werkgeversorganisaties en vakbonden bedreigen en daarmee ook het polderoverleg. Enkele jaren geleden versterkte het kabinet juist de positie van de polder door het voor kleinere organisaties moeilijker te maken om hun eigen cao af te sluiten. AVV'er Pikaart riep het kabinet gisteren op die regels 'meteen van tafel te vegen', nu de rechter de representativiteit van de grote partijen ter discussie stelt.

CDA-Kamerlid Ad Koppejan zegt bezorgd te zijn over de participatiegraad van de sociale partners. 'De algemeenverbindendverklaring is toch & eacute;& eacute;n van de pijlers onder ons sociaal overlegstelsel, d& eacute; stabilisator van arbeidsrust, goede verhoudingen tussen werkgevers en werknemers en de beteugeling van vrije concurrentie op arbeidsvoorwaarden', aldus Koppejan.

Zowel de ABU als Sociale Zaken zeggen de uitspraak nog te bestuderen en wensen niet te reageren.

'Monopoliepositie onder druk'

D66-leider Alexander Pechtold noemt de uitspraak 'evolutionair'. 'Het zet de bestaande verhoudingen op scherp. De monopoliepositie van de grote belanghebbenden staat onder druk.'

VVD-Kamerlid Stef Blok juicht de uitspraak van de Raad van State toe. 'Ik heb destijds tegen de aanscherping van de wet gestemd. Je kunt erop wachten dat anderen de representativiteit nu ook gaan aanvechten.' Voor Koppejan is de vraag van belang wat het effect van deze uitspraak is voor andere branches en sectoren.

Volgens Pechtold 'veranderen de arbeidsverhoudingen in dit land rap dat de grote molochs als de FNV niet aan hun monopolie vast kunnen blijven houden. 'Als ze dat wel doen hebben we een probleem. Donner moet het nieuwe model in kaart brengen', aldus de D66-leider.

Claim in voorbereiding

Han Vallenduuk, advocaat van de NVUB, zegt een claim voor te bereiden voor de schade die de werkgeversorganisatie zou hebben geleden in de periode dat het gedwongen de ABU-cao heeft uitgevoerd. Of de AVV en de NVUB hun cao alsnog mogen uitvoeren is nog onduidelijk. De uitspraak van de rechter oordeelt over de algemeenverbindendverklaring (avv) van een cao die momenteel alweer vernieuwd is. Maar volgens AVV en NVUB op basis van 'even slecht onderbouwde veronderstellingen over de representativiteit', aldus Pikaart. Ook tegen die avv heeft de NVUB bezwaar gemaakt en de overheid voor de rechter gedaagd.

Voor beide partijen gaat het om de eerste cao die zij hebben afgesloten. De AVV is opgericht uit onvrede met de gevestigde vakbonden, die onvoldoende rekening zouden houden met de belangen van jongeren, flexwerkers en zelfstandigen. De NVUB richt zich vooral op kleinere uitzendbureaus en is drie jaar geleden afgesplitst van de NBBU (Nederlandse Bond van Uitzend- en Bemiddelingsbedrijven).

Balans tussen flexibiliteit en zekerheid

In de afgewezen cao hebben AVV en NVUB een nieuwe balans gezocht tussen flexibiliteit en zekerheid. Voor werkgevers wordt het veel gemakkelijker gemaakt om de uitzendovereenkomst te be& euml;indigen. Daar staan een 'aanzegtermijn' v& oacute;& oacute;r be& euml;indiging plus een kleine exitpremie na twee jaar tegenover. Volgens Pikaart is de cao een stimulans om de uitzendkracht in dienst te houden.

Omzet uitzendbranche stabiliseert& nbsp;27 oktober 2009
Uitzendwerk in technische sector loopt sterk terug& nbsp;29 september 2009