De afdeling inkoop van de bank, destijds nog maar net in handen van Fortis en Royal Bank of Scotland (RBS), vroeg terugbetaling tot 10% van de in 2007 overgemaakte gelden in ruil voor contractbehoud. Dit stellen verscheidene facilitaire dienstverleners die destijds contracten bij de bank vervulden.

Dergelijke harde onderhandelingspraktijken zijn volgens marktkenners niet eerder voorgekomen in Nederland. Politiek en bedrijfsleven reageren afkeurend. Diverse betrokken bedrijven zeggen het optreden van de bank te hebben ervaren als 'chantage'.

Wel of niet betalen

'Ze vroegen hoeveel geld we overhadden om ons contract te behouden', zegt directeur Madeleine Bunders van schoonmaakbedrijf ISS. ISS, dat al enkele jaren bij de Nederlandse vestigingen van de bank schoonmaakt, heeft toen geld teruggestort. 'We hebben betaald en maken nog steeds voor de bank schoon', aldus Bunders. Het bedrag wil zij niet noemen. 'Elk bedrijf had de keuze om wel of niet te betalen. Leuk is anders, maar zo kunnen zaken gaan in het harde bedrijfsleven.'

Als& nbsp;toeleverancier soortgelijke ervaringen opgedaan met een bedrijf?
Mail de redactie& nbsp;(reactie wordt vertrouwelijk behandeld)

Andere dienstverleners weigerden te betalen. 'Ik ben in april 2008 telefonisch uitgenodigd op het hoofdkantoor in Amsterdam. Daar is mij door drie managers van Fortis, RBS en ABN gevraagd om 10% van de gemaakte omzet uit 2007 te betalen', aldus een directeur van een schoonmaakbedrijf die anoniem wenst te blijven. Hij zegt dat toen hij vroeg wat zijn bedrijf ervoor terug zou krijgen, het antwoord was: 'helemaal niets'.

Zwarte lijst

Inbinden zou betekenen dat hij niet op een zwarte lijst kwam en dat zijn bedrijf een betere kans maakte op toekomstige opdrachten. 'Ik heb geweigerd. Tien procent afstaan van reeds gemaakte omzetten. Dat nooit.'

Tijdens de hele operatie is volgens ingewijden voor in totaal euro 30 mln opgehaald door de bank, die eind 2007 voor euro 72 mrd in handen kwam van het bankentrio dat naast Fortis en RBS ook uit het Spaanse Santander bestond. De onderhandelingen, waarvoor alle grotere facilitaire dienstverleners van ABN Amro werden uitgenodigd, duurden van april tot het einde van de zomer van 2008.

Oneerlijke concurrentie

Verschillende grote schoonmaakbedrijven die weigerden te betalen, vrezen in de toekomst voor oneerlijke concurrentie bij een aanstaande uitbesteding van ABN Amro. 'Omdat de overname van ABN een tijdrovend verhaal is geworden hangt er al een paar jaar een grote schoonmaaktender boven de markt', aldus een van hen. 'Wij weten dat ISS in 2008 heeft betaald. Die willen daar bij een grote aanbesteding van ABN natuurlijk iets voor terugkrijgen.'

De bezuiniging stond onder leiding van de inkoopafdeling van RBS. 'De inkopers van ABN zijn op een target gesteld en moesten voortdurend naar Schotland bellen om te vertellen hoeveel geld er was binnengehaald', zegt een directeur van een van de betrokken bedrijven.

Scherpe onderhandelingen

In een gezamenlijke reactie zeggen ABN Amro en RBS dat er inderdaad 'scherpe onderhandelingen hebben plaatsgevonden'. 'Wij streven altijd naar een optimale prijs-kwaliteitverhouding en daar horen scherpe onderhandelingen bij. De partijen zijn echter altijd vrij geweest om deel te nemen aan de onderhandelingen, of niet.'

Lees ook (alleen krantenabonnees)

• Fitch: 'nieuw' ABN Amro middenmoter
• Bank zet leveranciers mes op de keel