Het interieur is na een verbouwing van ruim twee jaar de 21ste eeuw ingeloodst, een schril contrast met de rest van het gebouw, dat gedateerd aandoet.

Een leuk extraatje zijn bordjes voorzien van lcd-schermen naast de toegangsdeuren van de patiëntenkamers. De bezoeker kan op het scherm zien wie er in de kamer ligt. Als het patiëntje niet gestoord mag worden, staat dat ook op het scherm. Het personeel voert de informatie in, maar ook het kind kan via de afstandsbediening van zijn tv vanuit bed tekst toevoegen, of een tekening van Jip en Janneke.

Het Emma Kinderziekenhuis wil de toch al gespannen patiëntjes hiermee wat afleiding bieden. De ambities zijn groot. 'Er hangen nu 18 borden', zegt Jaap Beernink (26) van Smart Signs, het bedrijf dat de bordjes heeft geleverd. 'In 2013 moet de rest van het kinderziekenhuis ermee volhangen. Dan zitten we op 144 stuks.'

Spin-off

Het contract met het Emma Kinderziekenhuis is de eerste grote deal voor Smart Signs, een spin-off van de Universiteit Twente. De techniek is het geesteskind van directeur en oprichter Maria Lijding (40). De gepromoveerd informaticus sleutelde twee jaar aan een slim softwaresysteem dat optimale routes kan uitstippelen in ruimtes waar veel mensen komen. Musea bijvoorbeeld, maar ook ziekenhuizen, beurzen en luchthavens. Het softwaresysteem stuurt de route-informatie naar dynamische bewegwijzeringsborden. Die borden reageren weer via radiogolven ('rfid') op bezoekerspasjes. Handig voor bezoekers van grote kantoorpanden en ziekenhuizen die snel hun weg willen vinden.

Het flexibele deurbordje is een van de vier toepassingen waarmee Smart Signs dit jaar de markt is opgegaan. Het is ook de minst complexe. 'De markt is nog niet bekend met deze techniek', legt Beernink uit, die de marketing van Smart Signs voor zijn rekening neemt. 'Om die reden leek het ons verstandig om niet meteen het meest innovatieve project te lanceren. Kleinere stapjes in plaats van één grote sprong.'

De in krijtstreep gestoken Beernink heeft net de eerste pitches achter de rug waarin deze complexere technieken een hoofdrol spelen. Zo zijn drie musea geïnteresseerd. Een verhuizing of verbouwing is vaak aanleiding om ook de bordjes weer eens te verhangen.

De deal met het Emma Kinderziekenhuis heeft in die gesprekken een hefboomeffect, merkt hij. 'Tot nu toe moesten we vertellen: dit is ons product, alleen is nog niemand zo gek geweest om het te kopen. Nu is het verhaal dat een vooraanstaand ziekenhuis het heeft hangen. Dat werkt beter.'

Besparen op onderhoud

De kosten van een volwaardig Smart Sign-systeem voor een groot gebouw verdienen zich volgens Beernink vanzelf terug. 'Je bespaart onder meer op onderhoud. In een ziekenhuis met 800 bedden zijn artsen en zorgpersoneel 8000 uur per jaar kwijt aan het helpen van bezoekers die niet weten hoe ze moeten lopen.'

Smart Signs is met zeven medewerkers een klein bedrijf, maar dat staat een toestroom van orders niet in de weg. Om snel te groeien hoeft het bedrijf hoofdzakelijk alleen meer softwareontwikkelaars aan te nemen. Logistiek, montage en onderhoud worden uitbesteed. Smart Signs staat op het punt een verkoopmanager in dienst te nemen. Die moet ook in het buitenland partners en verkoopkanalen gaan zoeken.

Ook het ontwerp van de bewegwijzering is uitbesteed. Mijksenaar, het bedrijf achter de gevierde gele borden op Schiphol, is aangetrokken als vormgever. De borden in het Emma Kinderziekenhuis zijn het werk van het Amsterdamse ontwerpbureau Opera. Het Gelderse Dehullu verzorgt de displays, de behuizing en de montage.

De strategie van Smart Signs is er een van hard rennen: innoveren om de concurrentie voor te blijven. Intelligente bewegwijzering is volgens Beernink niet te beschermen met patenten, software sowieso niet. Het heeft dus geen zin om het product dat er nu ligt te vuur en te zwaard te vrijwaren van namaak. 'Een grote partij heeft geprobeerd een systeem als het onze te maken', zegt Beernink. 'Ze kwamen er niet uit. Toen kwamen ze bij ons langs met hele technische vragen. Dat leidde tot lastige gesprekken die we hebben moeten afbreken.'

Als Smart Signs erin slaagt een markt voor zichzelf te creëren, komt dat volgens Beernink door een geslaagde alliantie van techniek en commercie. 'Je ziet dat in Twente veel techstart-ups blijven hangen in de techniek. De echte groeiers, dat zijn ondernemers die al vanaf het begin onderkennen dat commercie een vak apart is.'

Optimaal langs de schilderijen

Slimme routebordjes, die reageren op een voorbijganger met een badge of een mobiele telefoon. Dat is in het kort het idee achter Smart Signs. Aan de voorkant van het systeem zitten bewegwijzeringsbordjes die oplichten als ze de chip in de badge of het mobieltje 'herkennen'. De tekst 'mevrouw Jansen: hier rechtsaf', verschijnt dan bijvoorbeeld op het bord.

Aan de achterkant zit een softwarepakket dat al bij het uitreiken van de badge aan de balie razendsnel een gewenste route uitstippelt. De snelste, de kortste, of een persoonlijke. Stel dat een bezoeker van een museum alleen laat-19de-eeuwse schilderijen wil zien. Smart Signs bepaalt een route en bespaart de bezoeker een vruchteloze wandeling langs Vlaamse meesters en prerafaëlieten.

Dit systeem vereist wat aanpassingen in ruimtes waar grote groepen mensen passeren. De bordjes zouden anders wel heel groot moeten worden om alle op de persoon gesneden informatie te kunnen dragen. Een oplossing is werken met groepsnamen, of icoontjes in plaats van persoonsnamen. De ene museumbezoeker krijgt een David toegewezen, de ander een Mona Lisa. Deze anonimisering komt bovendien aan eventuele privacybezwaren tegemoet.

Een andere oplossing is een mobiele variant. De voorbijganger krijgt op het scherm van zijn eigen mobiele telefoon de route-informatie aangereikt. Dit systeem is al in ontwikkeling, zegt Jaap Beernink, verantwoordelijk voor de marketing van Smart Signs.

Smart Signs
Opgericht in november 2008 door Maria Lijding
Medewerkers: 7
Technologiestichting STW geeft Smart Signs in 2008 euro 200.000 voor het marktrijp maken van de technologie
Finalist Young Technology Award 2009
Verwachte omzet 2010: euro 650.000

Foto:
Jaap Beernink van Smart Signs in het Emma Kinderziekenhuis. Rechts het 'dynamische deurbord'. Vanwege een netwerkstoring is het beeld op het scherm later aan de foto toegevoegd.