Dit stelt de Raad voor Verkeer en Waterschap vandaag in een onafhankelijk advies aan het ministerie van Verkeer en Waterstaat.

Volgens de Raad concurreren Amsterdam en Rotterdam nu zoveel, dat de Nederlandse belastingbetaler er de dupe van is. Zo heeft Amsterdam geïnvesteerd in een moderne containerterminal waar vervolgens bijna geen schip wil aanleggen. Rotterdam mikt tegelijk op de verwerking van cruiseschepen, terwijl op dit gebied Amsterdam juist weer beter zou zijn.

'Havenbedrijven mogen natuurlijk hun eigen keus maken', zegt Klaas Westdijk, commissievoorzitter bij de Raad voor Verkeer en Waterstaat en voormalig directievoorzitter van opslagbedrijf Koninklijke Pakhoed. 'Maar het probleem is dat het Rijk vervolgens wel moet bijdragen aan infrastructuur, zoals extra wegen of een nieuwe sluis. De overheid gaat dan misschien een suboptimale investering aan. Als belastingbetaler zie ik dat natuurlijk liever niet.'

Eisen stellen aan investeringen

Als de havenbedrijven van Rotterdam en Amsterdam zouden fuseren, dan investeert het toekomstige havenbedrijf vanzelf alleen in de gunstigste variant, stelt Westdijk. Het Rijk zou een fusie kunnen stimuleren, door bijvoorbeeld eisen te stellen bij de volgende investeringen in infrastructuur.

Lees hier het hele rapport van de Raad voor Verkeer en Waterstaat

De Raad heeft het advies opgesteld op verzoek van het ministerie. Het advies lijkt in te gaan tegen marktdenken, waarin concurrentie vanzelf zorgt dat de meest rendabele haven wint. Maar dat spreekt Westdijk tegen. 'Wij zijn niet tegen concurrentie, maar tegen concurrentie tussen overheden. Nu krijg je door de overheid betaalde concurrentie, waardoor de tarieven dalen. De reder gaat er met het voordeel vandoor.'

Sluis in IJmuiden& nbsp;

Hij noemt de sluis in IJmuiden als voorbeeld. Amsterdam wil een grotere sluis om toekomstige passagiers- en containerschepen gemakkelijker naar de stad te kunnen laten varen. Ook moet dit een redding zijn voor de noodlijdende ACT-containerterminal.

Het ministerie van Verkeer en Waterstaat heeft inmiddels ingestemd met de komst van de sluis en draagt de grootste kosten. 'Ik weet niet hoe het hier precies zit', zegt Westdijk, 'maar als die sluis er hoofdzakelijk komt voor die containerterminal, dan vind ik het hoogst onverstandig. De markt heeft inmiddels wel aangetoond dat die terminal geen succes is.'

Exploitatie Betuweroute

Het Amsterdamse havenbedrijf wilde gisteren nog niet inhoudelijk reageren. 'We wachten het advies af', zei havenwethouder Freek Ossel. Wel gaf hij aan dat Rotterdam en Amsterdam al samenwerken in bijvoorbeeld de exploitatie van de Betuweroute.

Een woordvoerder van Havenbedrijf Rotterdam stelt hetzelfde, maar benadrukt dat er zeker geen fusieplannen zijn. 'We willen best meer samenwerken, maar dan moet het wel een financieel en strategisch voordeel voor ons hebben. En we willen alleen samenwerken met havens die verzelfstandigd zijn. Dat is in Amsterdam nog niet het geval.'