Normaal accepteert de ECB alleen onderpand dat ten minste het kredietoordeel BBB heeft. Vorige week had een van de bureaus, Standard & amp; Poor's, de rating van Griekenland echter verlaagd tot BB-, een junkstatus. Als de ECB zou vasthouden aan de normale regels en Grieks papier niet meer geaccepteerd zou worden, zou dat banken in Griekenland maar ook daarbuiten in grote moeilijkheden brengen. Ze kunnen het dan niet meer ruilen voor euro's. Dat zou bovendien de vraag naar Grieks papier verder onder druk zetten.
Met de toezegging van de ECB is dat probleem van tafel. Het schorsen van de normale eisen voor onderpand geldt 'tot nader order', aldus het persbericht van de ECB. De versoepeling geldt niet alleen voor staatspapier, maar ook voor obligaties die gegarandeerd worden door de Griekse staat.
Grootste& nbsp;reddingsactie ooit
De maatregel is een nieuwe opsteker voor Griekenland, waarvoor dit weekend de grootste reddingsoperatie uit de geschiedenis in elkaar is geknutseld. Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) en vijftien eurolanden stellen maar liefst euro 110 miljard beschikbaar voor het noodlijdende land. In reactie stegen maandag de koersen van Griekse staatsobligaties.
Het hulpprogramma is bijna de helft van de omvang van de Griekse economie. De lening is onderdeel van een driejarig hervormings- en bezuinigingsprogramma.
Stakingen
De vooruitzichten van zware bezuinigingen van 40 miljard euro hebben de verhoudingen in Griekenland op scherp gezet. Premier George Papandreou kreeg maandag weinig applaus voor zijn oproep om te accepteren dat de broekriem aangehaald moet worden. Ambtenarenvakbonden hebben een 48-uursstaking aangekondigd die dinsdag begint. Her en der waren maandag al spontane werkonderbrekingen. Ook leraren gaan dinsdag in staking en woensdag is er zelfs een landelijke staking.
Onderdeel van de bezuinigingen is het snijden in het riante pensioensysteem. Ook Grieken zullen later moeten stoppen met werken, maar vakbonden hebben fel verzet beloofd.
In ruil voor beloofde bezuinigingen bereikten de ministers van financiën van de eurolanden zondagavond een akkoord over& nbsp;een steunpakket. De vijftien eurolanden zullen euro 80 mrd van het pakket opbrengen. De Nederlandse staat leent in totaal euro 4,8 mrd uit aan Griekenland. 'Als we niets doen voor Griekenland, raakt deze landencrisis ook anderen', aldus demissionair minister Jan Kees de Jager van Financiën zondagavond.
Zuid-Korea
Het Griekse steunpakket is 'groot' en 'zonder precedent', zo zei IMF-onderhandelaar Poul Thomsen. Tot nu toe was de steun aan Zuid-Korea tijdens de Aziëcrisis in 1997 de grootste hulpoperatie ooit. Dat land heeft een twee keer zo grote economie als Griekenland en kreeg toen $ 58,4 mrd.
'Dit draait uit op het grootste reddingspakket ooit in absolute termen en in relatieve IMF-bijdrage', reageert hoofdeconoom Marco Annunziata van UniCredit tegenover deze krant. 'Deze steun komt neer op bijna een kwart van de som die de VS via het Tarp-programma in de redding van de financiële sector heeft gestoken.'
Twee jaar de tijd
De Grieken krijgen twee jaar extra de tijd om hun begrotingstekort onder de Europese norm van 3% te krijgen. Door voor bijna euro 40 mrd te bezuinigen, hoopt de Griekse regering het tekort terug te dringen tot 2,6% in 2014. Nu is dat tekort nog 11 procentpunt hoger.
De Duitse, Franse en Nederlandse parlementen moeten deze week het pakket goedkeuren. De Tweede Kamer komt hiervoor vrijdag terug van reces. Diezelfde dag houden de regeringsleiders van de eurolanden een extra top in Brussel om definitief in te stemmen. De Jager rekent erop dat de Kamer het eens is met het pakket. Uit eerste reacties van fractiewoordvoerders blijkt dat zich inderdaad een meerderheid aftekent.
Merkel zoekt steun
In Duitsland ligt steun aan Griekenland, dat jarenlang meerdere malen heeft gelogen over zijn begrotingstekort, zeer moeilijk. Kanselier Angela Merkel licht maandag persoonlijk de partijleiders in om steun te krijgen voor het pakket, dat uitgerekend moet worden goedgekeurd tijdens de campagne voor regionale verkiezingen. Ook& nbsp;geeft Merkel& nbsp;aan alle belangrijke tv-zenders interviews om uit te leggen waarom Duitse steun nodig is. Lange tijd was zij juist zeer kritisch over hulp aan de Grieken.& nbsp;Het kabinet heeft maandag& nbsp;de plannen goedgekeurd; vrijdag stemt de Bondsdag erover.& nbsp;
De bondskanselier krijgt steun uit opmerkelijke hoek. De hoofdredacteur van het Handelsblatt, de grootste zakenkrant van het land, roept lezers op om uit solidariteit Griekse staatsobligaties te kopen. Zelf heeft hij al voor 5000 euro aan staatspapier ingeslagen. De hoofdredacteur heeft alle respect voor het steunpakket dat dit weekend is uitgedokterd, maar stelt dat 'staten alleen Griekenland niet kunnen redden'.
Voorbeurs
Dat Griekenland een enorm steunpakket heeft gekregen, zorgt volgens Cees Smit van Today's Beheer niet voor grote opluchting. 'Er leek al een aantal keer een oplossing, maar steeds bleek dat niet het geval'. Beleggers zullen volgens hem sceptisch zijn. ' De twijfel is niet helemaal weg. Dat kan nog een paar weken duren.'
Beleggers zullen in de gaten houden of er door de herstructurering van de Griekse schulden zogeheten haircuts op stapel staan. Dat zijn afboekingen op de obligaties die schuldeisers in handen hebben. Ook kan de looptijd verlengd worden. Volgens Smit wachten beleggers dat soort details af.
Rente omlaag
Op de obligatiemarkten kreeg Griekenland maandag meer lucht. De koersen van staatspapier liepen op, waardoor de effectieve rente daalde. De tweejarige rente ging ruim 2,5 procentpunt omlaag naar ruim 10%. Vorige week piekte deze rente nog op 15%. De koers van de euro ten opzichte van de dollar daalde juist.
Reacties
Om te kunnen reageren op artikelen dient u ingelogd te zijn.
Nog geen abonnee? Registreer gratis of bekijk onze abonnementen.