Andere partijen kiezen ervoor om onderdelen van de AWBZ onder te brengen bij de gemeenten, bij de cliënten zelf of bij een nieuw overheidsorgaan.

Dat blijkt uit de vorige week gepubliceerde doorrekening van de verkiezingsprogramma's door het Centraal Planbureau. Verzekeraars zijn 'verbaasd en teleurgesteld' over de keuzes van de partijen, zegt Pieter Hasekamp, directeur van koepelorganisatie Zorgverzekeraars Nederland. Verzekeraars pleiten al jaren voor het onderbrengen van de AWBZ bij de Zorgverzekeringswet. Zij zouden de langdurige zorg dan als een concurrerende verzekering kunnen aanbieden, net als nu de basispolis voor ziektekosten.

Stelselwijziging

Er wordt al jaren gediscussieerd over een stelselwijziging voor de AWBZ. Vooral de snel oplopende kosten van deze regeling hebben veel partijen aan het denken gezet. Er gaat nu per jaar ruim euro 22 mrd om in de AWBZ en werkende Nederlanders betalen gemiddeld euro 300 premie per maand. Bij ongewijzigd beleid lopen de kosten tot 2025 nog eens met 25% op. Mede door de financiële crisis en de noodzaak te bezuinigen op de collectieve uitgaven zijn veel partijen nu bereid een stap verder te gaan en een stelselwijziging door te voeren. Maar daarbij denken zij niet aan de Zorgverzekeringswet.

Hasekamp beschuldigt het CPB ervan invloed te hebben uitgeoefend op de keuzes van de politieke partijen. Het CPB gaat er - volgens Hasekamp onterecht - van uit dat het onderbrengen van de AWBZ bij de Zorgverzekeringswet niet leidt tot efficiencywinst. Daardoor zouden partijen bij de keuze voor de Zorgverzekeringswet nauwelijks extra bezuinigingen kunnen inboeken.

Verkiezingsprogramma's

Met name het CDA en D66 zouden zich door het CPB hebben laten leiden om keuzes te maken die niet overeenkomen met hun oorspronkelijke verkiezingsprogramma. Het CDA kiest er op cruciale onderdelen van de AWBZ voor om cliënten zelf hun zorg te laten regelen, terwijl D66 grote delen van de AWBZ bij de gemeenten wil onderbrengen. 'Zij laten zich door een foute inhoudelijke redenering van het CPB verleiden verzekerde zorg te verkwanselen', aldus ZN-directeur Hasekamp.

Paul Besseling, zorgspecialist bij het CPB, bevestigt dat het CPB in een overheveling van de AWBZ naar de zorgverzekeringswet geen efficiencyvoordelen kan ontdekken. 'Langdurige zorg past niet binnen de systematiek van de Zorgverzekeringswet. Als je die zorg daarnaartoe overhevelt, gaat dat eerder gepaard met meer kosten.' Maar de beschuldiging dat het CPB politiek heeft bedreven wijst hij van de hand. 'Het gaat niet om onze opvattingen maar om onze analyse. Ik denk niet dat onze beoordeling van de opties van invloed is geweest op de keuzes van de partijen. Ik heb daar in elk geval niets van gemerkt.'