Zeven maanden zat Peter Leyman in het federale parlement in Brussel, voor de christendemocraten. Langer hield hij het niet vol.

'Ik had twintig jaar bij Volvo in Gent gewerkt, waarvan de laatste zeven jaar als topman, en ergerde mij voortdurend aan de politiek die niets voor elkaar wist te brengen. In 2007 dacht ik, ik ga het zelf doen. Maar de Kamer bleek nog veel incompetenter te zijn dan ik had gedacht.' Na zijn korte loopbaan in de politiek keerde Leyman terug naar het bedrijfsleven, waar hij voorzitter werd van de Vlaamse werkgeversbond Voka-VEV.

Onvermogen Belgische politiek

Het onvermogen van de Belgische politiek om spijkers met koppen te slaan, leidt er sinds de stembusgang van 13 juni toe dat Vlaamse en Franstalige partijen steeds luider nadenken of een boedelscheiding niet de beste oplossing is. Aan Vlaamse zijde bestaat die wens al langer, maar ook in Wallonië groeit het besef dat er wellicht een grote stap moet worden gezet.

Een nieuwe federale regering is drie maanden na de verkiezingen verder weg dan ooit. Volgens de vaste gewoonte stemde Wallonië links en Vlaanderen rechts. Meerdere formatiepogingen mislukten, waarna ook het laatste restje vertrouwen tussen Vlamingen en Franstaligen zoek lijkt. De voorzitters van de Kamer en de Senaat bemiddelen nu, in opdracht van koning Albert II.

Economische gevolgen

De Franstalige en Vlaamse pers kwamen meteen met analyses van stand-alone-scenario's. 'L'entité Wallonie-Bruxelles serait parfaitement viable', opende het Brusselse financieel-economische dagblad L'Echo vorige week dinsdag . Drie dagen later volgde zusterkrant De Tijd: 'Vlaanderen leefbaar zonder Brussel'.

De politieke verdeeldheid en besluiteloosheid die al jaren de Belgische politiek verlamt en nu leidt tot de zware impasse bij de regeringsformatie, heeft ook economische gevolgen. Deze dreigen negatief uit te pakken voor Vlaanderen, maar hebben positieve effecten voor Wallonië, zo meent Leyman.

'Wet van de remmende voorsprong'

'Vlaanderen zakt weg in zelfgenoegzaamheid', zegt de Vlaamse werkgeversvoorzitter. 'Het is de wet van de remmende voorsprong. Niemand is er alert op dat de tijden veranderd zijn en dat de politiek moet ingrijpen.'

Leyman somt een lange lijst concurrentienadelen op. De arbeidsmarkt is hopeloos inflexibel, ondernemers moeten twee tot drie jaar wachten op vergunningen, de wegen zijn verstopt, er is veel te weinig innovatie, de energiekosten zijn abnormaal hoog, er ontbreekt een aanpak voor levenslang leren en de mentaliteit is verziekt. 'Ik weet van vooral Amerikaanse investeerders dat zij Vlaanderen niet meer interessant vinden. Wat wil je ook? Toen ik bij Volvo directeur was, heb ik het niet meegemaakt dat iemand na zijn 55ste nog doorwerkte. De mentaliteit was daar niet naar, en zo is het nog steeds.'

Farmaceutisch bedrijf naar Wallonië

Hij zegt een farmaceutisch bedrijf te kennen dat genoeg heeft van Vlaanderen en 'serieus' overweegt binnenkort met 3000 medewerkers te verhuizen naar de andere kant van de taalgrens. 'Op Vlaanderen ben ik niet langer trots. Ik zie de toekomst van mijn kinderen niet in Vlaanderen, maar in het buitenland.'

Wallonië lijkt deels wakker geschud te zijn. Het gewest, dat kreunt onder een werkloosheid twee maal hoger dan in Vlaanderen, ziet het onheil op zich afkomen - een loskoppeling van het veel welvarender Nederlandstalige gedeelte. Vanaf 2006 probeert de Waalse regering vanuit Namen de economie nieuw leven in te blazen met een soort 'Marshall-plan'.

Maatregelen Waalse regering

De Waalse regering versoepelde het vergunningenbeleid, zorgde voor fiscale voordelen en beklemtoonde structurele voordelen als de overvloed aan ruimte en de goede doorstroming op het wegennet. De voorlopige resultaten zijn grotere investeringen van Google en Microsoft, beide in Henegouwen.

Bij de universiteit in Leuven bevestigt hoogleraar regionale economie Erik Buyst dat Vlaanderen 'over de top is'. 'Vlaanderen groeit minder snel. De auto-industrie verdwijnt en ook de chemie-industrie heeft het moeilijk. Voor nieuwe sectoren, zoals biotechnologie, heeft Vlaanderen veel geld nodig. Dat is een extra reden om een punt te zetten achter de transfer van miljarden euro's naar Wallonië.'

& nbsp;'Wallonië heeft nog serieuze problemen'

Buyst signaleert dat Wallonië er nog lang niet is. 'Wallonië heeft nog serieuze problemen en moet nog heel veel doen. Het gevoel voor urgentie moet in een hogere versnelling komen. Het resultaat tot nu toe is in ieder geval wel dat de economische voorsprong van Vlaanderen op Wallonië minder snel toeneemt.'

Vlaanderen heeft een economische productie die per inwoner 30% hoger ligt dan in Wallonië, zo berekende het Vlaams Instituut voor Economie en Samenleving in Leuven op basis van statistieken van de Nationale Bank van België. Buyst is directeur van deze Vives.

Wallonië was het meest welvarend

Toch is het pas sinds een halve eeuw dat de Vlamingen zich op de borst kunnen kloppen. Wallonië was sinds het ontstaan van België in 1830 ruim een eeuw lang veruit het welvarendst, dankzij de kolenrijkdom. Vlaanderen vond de weg naar boven mede met hulp van de Amerikanen, die het landsdeel hadden ontdekt in de Eerste Wereldoorlog. Dezelfde Amerikanen keren Vlaanderen nu de rug toe, en ontdekken Wallonië.