Sinds vorige maand draait de nieuwe film van Oliver Stone Wall Street: Money never sleeps in de bioscoop. Het vervolg op de film Wall Street uit 1987 over de gewetenloze Gordon Gekko. Ook deze film gaat weer over hebzucht en de verwijdering tussen de begrippen 'geld' en 'waarde'. 'Greed is good' en geld verdien je volgens Gekko niet, geld máák je. De film bewijst hoe ver de 'Gekko's van deze wereld' afstaan van de werkelijkheid waar geld niet 'gemaakt' wordt, maar verdiend met keihard werken, slapeloze nachten en onmetelijke stress.

Ik denk dat onze eigen DNB trouwens te veel 'Gekko's van deze wereld' heeft ontmoet. Vorig jaar voer de Nederlandsche Bank mee met een boot tijdens de Gay Pride in Amsterdam. We zaten toen midden in de economische crisis. Het rommelde bij de DSB en veel spaargeld was weggegutst door het Icesave-drama. Op de DNB-boot stonden tientallen in gouden pakken geklede, homofiele DNB-medewerkers uitzinnig te hossen en op de zijkant van de boot stond heel groot de tekst: 'Geld maakt niet gelukkig. Gelukkig maken wij wel geld!'

Interventieteam

De DNB die deze teksten bedenkt is van het kaliber Gekko en moet wel erg ver afgedwaald zijn van de werkelijkheid en van de waarde van het geld. Net zoals het begrip 'geld' los is komen te staan van 'waarde' is bij DNB het begrip 'toezicht' nu ook al los komen te staan van 'ingrijpen'. Toezicht houden kan volgens mij niet bestaan zonder ingrijpen, dus waarom moet er dan een speciaal interventieteam geïnstalleerd worden dat gaat ingrijpen bij een bank of een financiële instelling als het nodig is?

Toezicht houden wordt toch altijd gecombineerd met ingrijpen indien nodig? Een badmeester houdt toezicht op de zwemmende kinderen, maar grijpt gelukkig wel in op het moment dat er eentje dreigt te verdrinken. Nu wordt dit gepresenteerd alsof het een nieuwe toevoeging aan het toezichthouderschap is.

Moet 'kunnen ingrijpen' niet door de aderen stromen van een toezichthouder? Is het niet een onlosmakelijk deel van de hele organisatie? Is een interventieafdeling voor DNB niet net zo belachelijk als een hotel dat een afdeling gastvrijheid opent of een krant die een afdeling interviews start?

Geld los van waarde

Toezicht is bij DNB los komen te staan van ingrijpen zoals geld los is komen te staan van waarde en zoals geld maken iets anders is dan geld verdienen.

Even terug naar de film. Gordon Gekko zegt in de film: 'Money itself isn't lost or made, it's simply transferred from one perception to another.' Beangstigend, want als je er van overtuigd bent dat je zelf het geld maakt dan hoef je ook niet bezorgd te zijn over het verliezen ervan. Dan is ingrijpen ook niet zo belangrijk want je verandert alleen je perceptie. En geld dat verloren is wordt weer bijgemaakt door het DNB van 'Geld maakt niet gelukkig, gelukkig maken wij wel geld'. Ik hoop dat de beloofde cultuuromslag bij DNB niet te laat komt.

Annemarie van Gaal is ondernemer en investeerder. annemarie@vangaalcompany.nl