Dat aflossen kan ook door in dertig jaar minimaal de helft van de woningwaarde bij elkaar te sparen.

Dit is het voorstel dat de Nederlandse banken en verzekeraars indienen bij minister De Jager van Financiën. Het is een alternatief voor de in hun ogen veel te zware ingrepen die de Autoriteit Financiële Markten (AFM) voorstelt.

Tophypotheken

De AFM wil de hogere tophypotheken sterk aan banden leggen. Bij deze hypotheken is het hypotheekbedrag hoger dan de aankoopprijs van de woning. In het AFM-voorstel mogen huizenkopers niet meer lenen dan 112% van de aankoopprijs van de woning. Dat bedrag moeten zij bovendien in zeven jaar terugbrengen tot 100% van de aankoopprijs.

Huizenkopers moeten in het AFM-plan in de eerste zeven jaar aanmerkelijk meer aflossen dan in het voorstel van banken en verzekeraars. De maandlasten zijn dan fors hoger. De banken vrezen dat zo de ingezakte woningmarkt nog verder op slot wordt gezet.

Aflossing

In het bankenplan wordt zekergesteld dat aan het einde van de looptijd van dertig jaar de hypotheek tot de helft van de aankoopwaarde is afgelost of kan worden afgelost met spaargeld. In het AFM-voorstel is dat onzeker. De banken conformeren zich in hun alternatieve voorstel wel aan de hypotheekgrens van 112%.

Kritiek

Als De Jager toch besluit het AFM-voorstel door te zetten, zullen de banken er niet op aandringen dit in hun gedragscode te zetten. 'Dan moet hij dat maar in de wet gaan regelen. Dan is direct duidelijk wie verantwoordelijk is voor de gevolgen', zegt Piet van Schijndel, bestuurslid van de Rabobank. Hieruit valt op te maken dat de banken de AFM-aanpak van tophypotheken sterk afwijzen. De Rabobank is met een aandeel van 31% marktleider in hypotheken.

'De AFM-voorstellen gaan veel te zwaar drukken op het te lenen hypotheekbedrag', aldus Van Schijndel. Volgens hem worden er allerlei ongecoördineerde maatregelen genomen die zwaar gaan drukken op de huizenmarkt. 'Daar moeten we mee oppassen.' Hij doelt op de aanscherping van de regels voor de Nationale Hypotheek Garantie en zwaardere richtlijnen van het Nibud.

De banken en verzekeraars staan niet alleen in hun kritiek op de hypotheekvoorstellen van de AFM. Eerder deze week zei Taco van Hoek, directeur van het Economisch Instituut voor de Bouw, dat de AFM-plannen voor starters leiden tot euro 200 aan extra maandlasten. Ook de Vereniging Eigen Huis heeft zich er kritisch over uitgelaten.

Voorstel banken

Het ministerie van Financiën zegt officieel nog geen voorstel van de banken te hebben ontvangen. 'Als we het binnen hebben, zullen we er goed over nadenken.'

De banken hadden tot 1 februari de tijd een alternatief voorstel in te dienen bij Financiën. Minister De Jager heeft al een wetsvoorstel neergelegd bij de Raad van State, maar stelde de banken en verzekeraars toch nog in de gelegenheid met een eigen voorstel te komen.

Dat leidde eind november tot boosheid bij Hans Hoogervorst, voorzitter van de AFM. 'Nu gaat het weer maanden duren voordat er een regeling komt.'