Toen zette hij rozenkwekerij Baarenburg in Heerhugowaard op, dat sindsdien moeilijke jaren heeft gekend. Maar stilzitten doet de jonge ondernemer niet. 'Ik kijk waar de kansen liggen. Via de webshop Streekrozen.nl probeer ik nu de consument te bereiken.'

De Nederlandse rozenteelt verkeert in zwaar weer door toenemende concurrentie uit met name Afrika. Daar wordt het grootste gedeelte van de rozen geteeld door Nederlanders. Uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat sinds 2000 de rozenimport is gegroeid van 2,3 miljard bloemen in 2000 naar 3,7 miljard in 2008. Afrika is sindsdien de belangrijkste rozenleverancier voor Nederland. De opkomst van de Afrikaanse roos was de afgelopen jaren een grote bedreiging voor Nederlandse rozenkwekers, en velen hebben het niet gered. Waren er in 2000 nog 765 Nederlandse rozentelers, in 2009 waren dat er nog maar 265. Ook de totale kweekoppervlakte is explosief gedaald van 932 hectare in 2000 tot 532 hectare in 2009.

Energiekosten

Het oprichten van rozenkwekerij Baarenburg in 2006 was dan ook een risicovolle investering voor Van Baar en zijn compagnon Lowie van der Burg. 'De krimp in de sector zat er inderdaad toen al in, maar we wisten niet hoe hard die zou doorzetten.' Met een beetje eigen vermogen, een bankfinanciering en rozenkwekerij De Rozenburg in Stompetoren, het eigendom van Van der Burg, als onderpand, besloten de telers hun droom toch na te streven.

De eerste klap, de explosieve stijging van de energieprijzen, kwam vrijwel direct. 'Toen de olieprijs in 2007 naar bijna $150 steeg, verdubbelden de gasprijzen. En een kwart van onze kosten zijn energiekosten voor de kas', zegt Van Baar, terwijl hij licht bedroefd door zijn kas van zeven voetbalvelden groot loopt.

Struik moet ontwikkelen

Daar komt volgens Van Baar nog bij dat het eerste jaar in de rozenteelt als startjaar moet worden gezien, omdat een struik zich moet ontwikkelen. 'We werken nu met de struiken die we vijf jaar geleden hebben geplant.' Dat levert inmiddels een productie op van 10 miljoen rozen per jaar die allemaal naar de bloemenveiling in Aalsmeer gaan. Het eerste jaar waren dat er maar 5 miljoen. Toen de economische crisis ook nog uitbrak, stond volgens Van Baar de hele tuinbouw te schudden op zijn grondvesten. 'De afzet stortte bij ons in 2009 met 20% in. Met een kostprijsverhoging van 20% door hoge gasprijzen kun je dan alleen maar verlies draaien.' Bij €4 mln omzet per jaar draait Van Baar, bij een normale ontwikkeling van de gasprijs, break-even. Dat is tot nu toe nog niet gehaald. 'Vorig jaar zaten we op €3 mln.'

Maar het grootste probleem blijft de Afrikaanse roos die in supermarkten voor weinig wordt verkocht, maar volgens Van Baar ook van mindere kwaliteit is. 'De consument is zich niet meer bewust van wat er in de kas wordt geteeld.'

Streekproducten

Met Streekrozen.nl, waar boeketten worden verkocht die gemaakt zijn van bloemen uit de streek, probeert de teler de consument tot inkeer te brengen. 'Streekproducten zijn weer in. Daar spelen we op in', vertelt Van Baar terwijl hij laat zien hoe de dertig, voornamelijk Oost-Europese medewerkers dagelijks zijn rozen knippen, testen en verpakken.

Van Baar heeft het agrarische vak van huis uit meegekregen. Zijn vader runde een veehouderij en een akkerbouwbedrijf, maar het familiebedrijf wilde hij niet in. 'Ik wilde de kassen in, het jaar rond telen. Het feit dat je elke dag bezig bent met alle facetten van de teelt en dat je kunt sturen, sprak me aan. Buiten ben je aan de goden overgeleverd.'

Emotionele waarde

In het laatste jaar van de middelbare agrarische school liep Van Baar stage bij De Rozenburg van Van der Burg. 'Mijn liefde voor rozen is daar gevoed. Lowie was een enthousiaste ondernemer die vol passie een eigen bedrijf begon.' Toen Van der Burg wilde uitbreiden, wilde Van Baar dan ook graag meedoen.

Hij denkt dat de rozenteelt in Nederland blijft bestaan, omdat het een bloem is met een hoge emotionele waarde. Maar op welke schaal weet hij niet. 'Ik verwacht dat er nog wel een deel gaat afvallen.' Dat zijn eigen rozenkwekerij daarbij zit, lijkt hem onwaarschijnlijk. 'De Baarenburg is modern en kan veel efficiënter en zuiniger draaien dan andere kassen in Nederland. Daar zullen we voordeel van hebben.' De ondernemer verwacht voor 2011 een verbetering, maar de €4 mln omzet halen wordt naar eigen zeggen moeilijk.

De corebusiness blijft voor Van Baar de productie voor de bloemenveiling. Daarnaast is het plan om de komende jaren de consumentenverkoop uit te breiden. 'De omzet van de webshop is nu nog marginaal, zo'n 2% van de totale omzet. Maar er zit een enorme marge op wat wij op de veiling krijgen en wat de consument uiteindelijk in de winkel betaalt. Een deel van deze marge willen we naar ons toe trekken met de webwinkel.' Ook wil Van Baar bedrijven benaderen voor de verkoop van rozen als relatiegeschenk of voor het personeel. Bij gebrek aan reclamebudget moeten sociale media hem hierbij helpen. Dit is een enorm leertraject voor Van Baar. 'Het manco van agrariërs is dat ze weinig aan de afzetkant denken. We zijn goed in kwalitatief goede rozen telen, maar ondertussen rennen de Afrikanen ons aan alle kanten voorbij.'