Eerder gingen Playlogic, Streamline Studios, Spellborn Works en Coded Illusions al kopje-onder. Ontwikkelaar Triumph moest flink afslanken.

Mede-eigenaar Ilja Goossens van Virtual Fairground denkt dat het zwaar is voor een kleine studio om zonder voldoende marketingkracht te overleven op een internationale markt. Goossens: 'Budgetten van $ 60 mln voor een game zijn heel normaal.'

Daarnaast wijst hij op de opkomst van sociale games, onlinespelletjes die worden gespeeld op sociale netwerken als Facebook en Hyves. Ook daar hebben de kleine partijen het moeilijk. Zij zijn niet in staat om de $ 2 per gebruiker op tafel te leggen die makers van populaire sociale games als Zynga en Farmville aan Facebook betalen. Tot slot wijst Goossens op de groeiende onvoorspelbaarheid van het succes van games. 'Niemand die van tevoren dacht dat eenvoudige spellen als Angry Birds en Minecraft zo zouden aanslaan.'

Virtual Fairground haalde circa& nbsp;€ 3 mln op bij investeerders. Met dat geld werden achttien mensen aangenomen en werd een game ontwikkeld op basis van de populaire kinderserie Galactik Football. Het spel trok volgens Goossens 'enkele tienduizenden betalende gebruikers per maand'. Dat bleek onvoldoende. Na het afketsen van twee andere deals, 'minstens goed voor enkele tonnen', moest het bedrijf faillissement aanvragen.

Paul Hanraets, die twee jaar terug het Dutch Game Fund opzette, gelooft naar eigen zeggen niet meer in grote projecten van gamestudio's. 'Het is veel beter kleinere projecten op te zetten. Bijvoorbeeld door een goede, maar eenvoudige game op de markt te brengen en die bij succes snel uit te breiden.' Het fonds van Hanraets, dat bijna& nbsp;€ 1 mln ophaalde maar niets investeerde, hief zichzelf vorig jaar op. 'De crisis maakt investeerders kopschuw, en door alle mislukkingen is de Nederlandse gamesindustrie besmet geraakt', meent Hanraets.

Alexander Fernandez, de voormalige directeur van Streamline Studio's, ziet de hoge personeelskosten van Nederlandse gamesbedrijven als het grootste probleem. 'Het kan in andere landen veel goedkoper.' Het bedrijf, dat onder meer games voor Microsoft maakte, had op het hoogtepunt zeker honderd mensen aan het werk. Volgens Fernandez is er toekomst voor bedrijven met een kleine kern die voortdurend, wereldwijd, wisselende ontwikkelaars inhuren. Streamline Studio's ging eind 2009 over de kop, nadat er zeker& nbsp;€ 10 mln in was gestoken.

Ook Lennart Sas van Triumph, gelooft in een zogenoemde flexibele schil. Het Delftse bedrijf, dat onder meer beroemd werd met de game Overlord, telde een aantal jaren terug op zijn hoogtepunt nog dertig medewerkers, van wie een groot deel tijdelijke krachten. Op dit moment zijn er tien mensen in dienst. Sas wijt de krimp aan de teruglopende vraag van grote makers van kostbare games voor consoles als Xbox en Playstation. Sas ziet vooral brood in onlinedistributie van games, onder meer via de succesvolle gamesite Steam. 'Die zorgen ook voor hogere marges. Bovendien is het zo mogelijk om in prijs te differentiëren.' Bij het traditionele retailmodel, waarbij de game in een hoesje in de winkel wordt verkocht, kan dat niet.

Vorige zomer legde het Bredase Playlogic al het loodje. De onderneming van vader en zoon Smit, de eerste rijk geworden in de IT, verbrandde naar verluidt €& nbsp;80 mln. Daarvoor verdwenen al het Scheveningse Spellborn Works (35 werknemers) en het Rotterdamse Coded Illusions (25 werknemers) van het toneel.