ING Groep meldt:
· Totale nettowinst t.o.v. eerste halfjaar 2001 +4% tot EUR 2.837 miljoen
· Operationele nettowinst t.o.v. eerste halfjaar 2001 - 2,0% tot EUR 2.354
miljoen, per aandeel -2,1% tot EUR 1,22
· Totale baten EUR 40,5 miljard (+11,9%, autonoom +7,6%)
· Goed solvabiliteitsniveau (ING Verzekeringen N.V.: momenteel meer dan 160% van
het wettelijk vereiste niveau)
· Totale bedrijfslasten +2,7% (autonoom -0,8%)
· Interimdividend EUR 0,48 per aandeel (2001½: EUR 0,47)
· ING herbevestigt haar winstverwachting voor heel 2002
Bericht van de voorzitter
"Gezien het moeilijke economische klimaat in het eerste halfjaar van 2002 ben ik
tevreden met ons resultaat over deze periode," aldus Ewald Kist, voorzitter van
de Raad van Bestuur. "Dankzij onze grote verscheidenheid aan activiteiten en een
sterke klantenbinding konden we een goede stijging van de totale baten
realiseren. Ook waren we in staat de autonome bedrijfslasten verder omlaag te
brengen. De totale risicokosten zijn aanzienlijk gestegen door een groot aantal
bedrijfsfaillissementen. Onze specialiteiten ING Direct en de
levensverzekeringsbedrijven in zich ontwikkelende markten lieten een voortgaande
snelle groei zien alsmede een aanzienlijk hoger resultaat."
Winstverwachting 2002
Na 30 juni 2002 gingen de wereldwijde aandelenkoersen wederom scherp omlaag. Er
zijn momenteel grote economische, financiële en politieke onzekerheden, waardoor
het bijzonder moeilijk is om het zakelijke klimaat voor de komende maanden te
voorspellen. Onder het voorbehoud dat de economische omstandigheden en de
financiële markten niet verder verslechteren, handhaaft de Raad van Bestuur haar
eerdere verwachting dat ING de operationele nettowinst per aandeel van EUR 2,20
over 2001 dit jaar zal overtreffen.
Persconferentie:
22 augustus 2002, 15.00 uur bij ING Groep, Amstelveenseweg 500, 1081 KL
Amsterdam Rechtstreeks te volgen via www.ing.com (klik op 'quick links')
Perspresentatie beschikbaar op 22 augustus om 15.00 uur via http:\\press.ing.com
Conference call voor analisten:
23 augustus 2002, 15.30 uur
Inbelnummers meeluisteren:
- Nederland : + 31 (0) 45 631 6902
- Verenigd Koninkrijk: + 44 (0) 208 400 6392
- Verenigde Staten: + 1 (0) 303 262 2075
Analistenpresentatie beschikbaar op 22 augustus om 15.00 uur via
http:\\investors.ing.com.
Resultaten
Baten
Vergeleken met de eerste zes maanden 2001 zijn de totale baten met 11,9%
gestegen van EUR 36,2 miljard tot EUR 40,5 miljard. Autonoom (exclusief
acquisities en wijzigingen in valutakoersen) waren de totale baten 7,6% hoger.
De totale verzekeringsbaten zijn met 13,6% toegenomen tot EUR 34,7 miljard. Het
premie-inkomen leven verbeterde met 8,8% tot EUR 23,4 miljard. Het
premie-inkomen schade steeg met 59,7% tot EUR 4,7 miljard, vooral als gevolg van
de acquisitie van ING Comercial América in Mexico. De baten van het bankbedrijf
stegen met 2,6% tot EUR 5,9 miljard doordat de daling van de provisies en
overige baten werd overtroffen door een aanzienlijke verbetering van het
renteresultaat.
Efficiency
De totale bedrijfslasten van de Groep zijn met 2,7% toegenomen. Autonoom daalden
de bedrijfslasten van de Groep met 0,8% door herstructureringen, integraties en
een strakke kostenbeheersing. De personeelsomvang ging op vergelijkbare basis
(exclusief de effecten van de joint-venture in Australië en nieuwe acquisities)
met 2.565 omlaag. De bedrijfslasten van het verzekeringsbedrijf lieten een
autonome daling zien van 4,2%, terwijl de bedrijfslasten van het bankbedrijf
autonoom met 1,3% stegen. Wanneer de uitbreiding van de ING Direct-activiteiten
buiten beschouwing wordt gelaten, daalden de bedrijfslasten van het bankbedrijf
met 0,6%. De efficiencyratio van de bancaire activiteiten (exclusief ING Direct)
verbeterde van 68,9% over de eerste zes maanden 2001 en 71,7% voor heel 2001 tot
68,4% nu.
Winstontwikkeling
De operationele nettowinst is met 2,0% afgenomen van EUR 2.403 miljoen over het
eerste halfjaar 2001 tot EUR 2.354 miljoen. De totale nettowinst, inclusief het
niet-operationele resultaat (zie bijlage 2), is met 4,0% gestegen tot EUR 2.837
miljoen. De operationele nettowinst is positief beïnvloed door een daling van de
effectieve belastingdruk van 23,5% tot 19,4%, met name door het gerealiseerde
belastingvoordeel in verband met de verkoop van aandelen in Nederland,
wijzigingen in de belastingwetgeving in Australië en de vrijval van een
belastingvoorziening. Vergeleken met het eerste halfjaar 2001 is het
operationele resultaat voor belastingen met 6,4% gedaald tot EUR 3.136 miljoen.
De operationele nettowinst van het verzekeringsbedrijf is met 13,0% gestegen tot
EUR 1.653 miljoen door betere prestaties in Nederland en Noord-Amerika. De
totale bruto beleggingsverliezen op vastrentende waarden van het
verzekeringsbedrijf bedroegen EUR 369 miljoen tegen EUR 109 miljoen in dezelfde
periode van vorig jaar.
Het brutoresultaat van het bankbedrijf, voor de dotatie aan de
waardeveranderingen vorderingen bankbedrijf, is toegenomen met EUR 51 miljoen
(+3,1%). Het gecombineerde effect van de lagere provisie-inkomsten, lagere
overige baten en hogere kosten werd meer dan gecompenseerd door de sterke
stijging van het renteresultaat. Door de verslechterde economische
omstandigheden was echter een aanzienlijke stijging van de dotatie aan de
waardeveranderingen vorderingen bankbedrijf van EUR 275 miljoen naar EUR 625
miljoen noodzakelijk. Dit staat gelijk aan 52 basispunten op jaarbasis van de
naar kredietrisico gewogen activa. Hierdoor daalde de operationele nettowinst
van het bankbedrijf met 25,4% tot EUR 701 miljoen.
Vergeleken met het eerste kwartaal 2002 steeg de operationele nettowinst van het
verzekerings-bedrijf in het tweede kwartaal met 10,0% tot EUR 866 miljoen, het
beste kwartaal ooit. De operationele nettowinst van het bankbedrijf over het
tweede kwartaal steeg vergeleken met het eerste kwartaal 2002 licht met 0,9% tot
EUR 352 miljoen.
Rendement op eigen vermogen
Het operationele nettorendement op het eigen vermogen nam toe van 18,4% over
heel 2001 tot 21,7% over de eerste zes maanden van 2002. Het rendement op het
eigen vermogen van het verzekeringsbedrijf was 20,9% tegen 16,9% voor heel 2001.
Het naar risico gewogen rendement (risk adjusted return on capital, RAROC) van
het bankbedrijf van ING is vergeleken met heel 2001 met 3,5%-punt verbeterd tot
17,0% (voor belastingen en exclusief ING Direct).
Solvabiliteit
Het risicodragend vermogen van ING Verzekeringen N.V. op 30 juni 2002 was met
EUR 17,3 miljard ruim boven de wettelijk vereiste solvabiliteit van EUR 9,0
miljard. De tier-1-ratio en de BIS-ratio van ING Bank N.V. hadden per 30 juni
2002 een bevredigend niveau van respectievelijk 6,68% en 10,26%. De
solvabiliteitspositie van ING Bank N.V. is sindsdien verder verbeterd dankzij de
uitgifte in juli 2002 van USD 800 miljoen aan tier-1-effecten.
Operationele gerealiseerde verkoopwinsten op beleggingen
In de eerste zes maanden van 2002 bedroegen de netto gerealiseerde
verkoopwinsten op aandelenbeleggingen van het verzekeringsbedrijf EUR 410
miljoen tegen EUR 357 miljoen in de eerste zes maanden van 2001 (+15%). De netto
gerealiseerde verkoopwinsten op vastgoed bedroegen EUR 122 miljoen tegen EUR 15
miljoen. De herwaarderingsreserve aandelen bedroeg ultimo juni EUR 3,8 miljard
(voor belasting). Momenteel is deze meer dan EUR 2 miljard.
De verwachting is dat de gerealiseerde verkoopwinsten op aandelen over het hele
jaar 2002 zullen stijgen met de geplande groeivoet van 15% ten opzichte van het
niveau over het hele jaar 2001.
Geactiveerde acquisitiekosten
De geactiveerde acquisitiekosten in verband met lijfrentes met variabele
uitkering worden geamortiseerd als percentage van de geschatte toekomstige
brutowinst. Een van de belangrijkste aannames bij de schatting van de
toekomstige brutowinst is de verwachte groei van de beursindices. De huidige
zwakke aandelenmarkt maakte het noodzakelijk bepaalde aannames te herzien, wat
heeft geleid tot een versnelde amortisatie van de geactiveerde acquisitiekosten.
De daaruit voortvloeiende extra doorbelasting naar de winst- en verliesrekening
van EUR 69 miljoen is in de resultaten over het eerste halfjaar van 2002
verwerkt.
Strategische ontwikkelingen
· Verzekeringsbedrijf in de VS
De grote reorganisatie in de VS, die eind vorig jaar werd aangekondigd, boekte
goede vooruitgang en verloopt volgens plan. Eind juni 2002 was 1.817 medewerkers
ontslag aangezegd. Van deze groep hebben 1.077 medewerkers in het eerste
voor heel 2002 bedragen EUR 85 miljoen toenemend tot EUR 100 miljoen op
jaarbasis. Vergeleken met eind juni vorig jaar is het totale personeelsbestand
in de VS met 10,9% afgenomen van 11.157 medewerkers tot 9.942 medewerkers ultimo
juni 2002.
· ING Direct blijft groeien
In de eerste zes maanden van 2002 bleven het klantenbestand en de toevertrouwde
middelen van ING Direct groeien met respectievelijk 54% en 70%. Op 30 juni 2002
had ING Direct 4,0 miljoen klanten (2,6 miljoen ultimo 2001) en toevertrouwde
middelen ten bedrage van EUR 41,0 miljard (EUR 24,0 miljard ultimo 2001). DiBa,
voor 70% in handen van ING, heeft per 1 juli 2002 Degussa Bank in Frankfurt
overgenomen.
Het operationeel resultaat voor belastingen van EUR 80 miljoen negatief was veel
beter dan verwacht doordat de hogere uitbreidingskosten werden gecompenseerd
door de gestegen omzet en de betere marges. ING Direct Canada en ING Direct
Australië konden wederom operationele winsten rapporteren.
· Goede prestaties van verzekeringsactiviteiten in opkomende markten
De verzekeringsactiviteiten in opkomende markten (voorheen (ex-)greenfields)
deden het beter dan verwacht. Het premie-inkomen verdubbelde (in lokale valuta)
naar EUR 4.298 miljoen en het operationeel resultaat is met 58,5% gestegen tot
EUR 336 miljoen. Exclusief de volledige consolidatie van ING Comercial América
en de verkoop van Aetna Argentina stegen de totale premies uit de opkomende
markten met 19,3%. De meeste gebieden rapporteerden groei, met name Korea.
· Meer richting gegeven aan de verzekeringsactiviteiten in opkomende markten
ING heeft een 49%-belang verworven in Sul América in Brazilië. In Indonesië
heeft ING haar schadebedrijf (exclusief ziektekostenverzekeringen) verkocht aan
de QBE Insurance Group. In de Filipijnen heeft ING haar
levensverzekeringsbedrijf verkocht aan Pru Life UK. Er is een voorstel gedaan om
in India een additioneel belang van 24% te verwerven in Vysya Bank. Door deze
transactie, met een waarde van ongeveer EUR 73 miljoen, komt het belang van ING
in Vysya Bank op 44%. De start van een tweede levensverzekerings- bedrijf in
China is een stap dichterbij gekomen met de officiële ondertekening van een
joint-venturecontract met de Chinese partner Beijing Capital Group voor de
oprichting van ING Capital Life Insurance dat een vergunning heeft voor
activiteiten in Dalian. Naar verwachting zal ING Capital Life Insurance in het
najaar van 2002 van start gaan. Pacific Antai Life Insurance Company (PALIC),
een joint-venture met China Pacific Insurance Company, is het eerste
levensverzekeringsbedrijf van ING in China met een vergunning voor de verkoop
van levensverzekeringen in Shanghai. ING heeft een 30%-belang gekocht in China
Joint Venture Fund Management, een nieuw bedrijf gevestigd in Shenzhen.
· ING Australië
ING en ANZ hebben een joint-venture op het gebied van beleggingsfondsen en
levens-verzekeringen opgericht onder de naam ING Australië. Dit bedrijf is voor
51% in handen van ING en voor 49% in handen van ANZ. ING Australië is 1 mei van
start gegaan. De winst na belastingen op de verkoop van 49% van het leven- en
beleggingsbedrijf in Australië aan de joint-venture met ANZ bedroeg EUR 483
miljoen. Deze winst is verantwoord als niet-operationele, niet-uitkeerbare winst
in het tweede kwartaal van 2002. De integratie van ING Australië verloopt
volgens schema.
Financiële hoofdpunten ING Groep
Tabel 1. Kerncijfers winst- en verliesrekening ING Groep
in EUR x miljoen Eerste zes
maanden
2001 Eerste zes
maanden
2002 % mutatie Tweede
kwartaal
2001 Tweede
kwartaal
2002 %
mutatie
Totale baten 36.212 40.514 11,9 17.877 20.219 13,1
- verzekeringsactiviteiten
operations 30.505 34.654 13,6 15.064 17.236 14,4
- bancaire activiteiten
5.717 5.868 2,6 2.817 2.969 5,4
Operationele nettowinst 2.403 2.354 -2,0 1.272 1.218 -4,2
- verzekeringsactiviteiten 1.463 1.653 13,0 782 866 10,7
- bancaire activiteiten 940 701 -25,4 490 352 -28,2
Niet-operationele nettowinst 325 483 325 483
Nettowinst 2.728 2.837 4,0 1.597 1.701 6,5
in EUR
Operationele nettowinst
per aandeel 1,24 1,22 -2,1 0,65 0,63 -3,1
Resultaten eerste halfjaar 2002 versus eerste halfjaar 2001
De nog steeds zeer volatiele financiële markten en de toenemende economische
onzekerheid hebben de resultaten over de eerste zes maanden van 2002 onder druk
gezet. De verslechtering van het economisch klimaat gedurende het eerste
halfjaar heeft geleid tot substantieel hogere risicokosten en
beleggingsverliezen bij zowel het verzekerings- als het bancaire bedrijf.
Gegeven de omstandigheden zijn de resultaten van ING in het eerste half-jaar van
2002 bevredigend te noemen. De totale baten bleven stijgen en zijn toegenomen
met 11,9%, terwijl de bedrijfslasten met 2,7% zijn gestegen. De hogere
risicokosten zijn van grote invloed geweest op de resultaten van het
bankbedrijf. De resultaten bij het verzekeringsbedrijf vertoonden echter een
gezonde groei van 13,0%, waardoor de operationele nettowinst over het tweede
kwartaal het beste resultaat ooit is.
De operationele nettowinst van de Groep is met 2,0% gedaald tot EUR 2.354
miljoen of EUR 1,22 per aandeel (-2,1%). De relatief lage belastingdruk heeft
een positieve invloed gehad op het resultaat. Verschillende bijzondere posten
bij het verzekerings- en het bankbedrijf zijn in het resultaat opgenomen.
Hiermee is een toevoeging aan de nettowinst gemoeid van EUR 173 miljoen over de
eerste zes maanden van 2002 ten opzichte van EUR 150 miljoen een jaar geleden.
De operationele nettowinst van het verzekeringsbedrijf is verbeterd van EUR
1.463 miljoen tot EUR 1.653 miljoen (+13,0%). In dit resultaat is een bijzondere
winst besloten van EUR 79 miljoen na belastingen die betrekking heeft op de
afkoop van een groot collectief levensverzekeringscontract. Vorig jaar bedroegen
de bijzondere posten EUR 150 miljoen. Het resultaat van het
levensverzekeringsbedrijf is gestegen, maar de winst van het schadebedrijf is
gedaald. De bijdrage aan de operationele nettowinst van ING Comercial América in
Mexico (voorheen SCA) was EUR 65 miljoen tegen EUR 9 miljoen vorig jaar.
Vergeleken met de goede performance in het eerste halfjaar van 2001 is de
operationele nettowinst van het bankbedrijf met 25,4% gedaald tot EUR 701
miljoen. Doordat de economische omstandigheden verslechterden, stegen de
risicokosten aanzienlijk. Het brutoresultaat (voor de dotatie aan
waardeveranderingen vorderingen bankbedrijf) nam echter met EUR 51 miljoen
(+ 3,1%) toe. Het renteresultaat was aanzienlijk hoger als gevolg van de
toegenomen kredietverlening en de ruimere rentemarge, maar de provisie-baten en
overige baten daalden. De totale bedrijfslasten zijn slechts licht gestegen. In
het resultaat is een bijzondere winst opgenomen van EUR 94 miljoen (voor en na
belastingen) uit de verkoop van het belang in clearingbedrijf Cedel.
Wijzigingen in valutakoersen hebben nauwelijks invloed gehad op de operationele
netto-winst van de Groep in het eerste halfjaar van 2002 (-EUR 1 miljoen). De
resultaten van de verzekeringsbedrijven van de Groep in de VS voor het jaar 2002
zijn geheel afgedekt tegen een EUR/USD-wisselkoers van 0,879. Vooruitlopend op
een verdere stijging van de euro ten opzichte van de Amerikaanse dollar heeft
ING de verwachte winsten van de verzekeringsbedrijven in de VS voor de jaren
2003 en 2004 afgedekt tegen een EUR/USD wisselkoers van respectievelijk 0,920 en
0,922.
De totale bedrijfslasten zijn met 2,7% gestegen. Het belangrijke effect van het
terugbrengen van personeelsaantallen als gevolg van integratieprojecten werd
meer dan tenietgedaan door nieuwe acquisities, hogere personeelskosten in
Nederland (nieuwe CAO en hogere pensioenlasten), hogere kosten bij ING Direct en
aanloopkosten in China en India. De operationele kosten zijn autonoom met 0,8%
gedaald.
De effectieve belastingdruk is gedaald van 23,5% tot 19,4%, voornamelijk als
gevolg van het gerealiseerde belastingvoordeel op de verkoop van aandelen in
Nederland, een wijziging in de belastingwetgeving in Australië en het vrijvallen
van een belastingvoorziening.
Resultaat tweede kwartaal 2002 versus eerste kwartaal 2002
Vergeleken met het eerste kwartaal 2002 is de operationele nettowinst in het
tweede kwartaal van 2002 met 7,2% gestegen. De operationele nettowinst van het
verzekeringsbedrijf liet een stijging zien van 10,0%, door hogere gerealiseerde
verkoopwinsten op vastgoed, de winst uit de afkoop van een collectief
levensverzekeringscontract en ondanks hogere beleggingsverliezen. Het
bankbedrijf liet een bescheiden groei van de operationele nettowinst zien van
0,9%. Het hogere renteresultaat en de winst op de verkoop van het belang in
Cedel werden deels tenietgedaan door lagere provisiebaten en andere baten,
alsmede door hogere risicokosten.
Resultaten tweede kwartaal 2002 versus tweede kwartaal 2001
Vergeleken met de zeer goede resultaten in het tweede kwartaal 2001 daalde de
operationele nettowinst in het tweede kwartaal 2002 met 4,2%. Het
verzekeringsbedrijf liet een stijging van 10,7% zien, voornamelijk door nieuwe
acquisities, hogere gerealiseerde verkoopwinsten op zakelijke waarden en
bijzondere posten. De bancaire activiteiten rapporteerden een daling van het
resultaat met 28,2%, die geheel te wijten was aan de hogere risicokosten.
Resultaten per Bestuurlijk Centrum
Tabel 2. Operationeel resultaat voor belastingen per Bestuurlijk Centrum
in EUR x miljoen Eerste zes maanden 2001 Eerste zes maanden 2002 %
mutatie
ING Groept 3.350 3.136 -6,4
ING Europa 2.422 2.186 -9,7
ING Americas 616 629 2,1
ING Azië/Pacific 176 163 -7,4
ING Asset Management 125 119 -4,8
Overige 11 39
ING Europa kende een daling van het operationeel resultaat voor belastingen als
gevolg van hogere bancaire risicokosten. Exclusief de bancaire risicokosten,
steeg het resultaat van ING Europa met 4,2%. Postbank en ING Direct hebben
uitstekende prestaties geleverd dankzij de grote vraag naar spaarproducten.
Het resultaat van ING Americas is verbeterd door een hoger verzekeringsresultaat
in Canada en Mexico.
ING Azië/Pacific rapporteerde een lager operationeel resultaat voor belastingen,
voornamelijk door een wijziging in de verantwoording van belastingen op premies
en beleggingen en opstartkosten in China en India. De resultaten in Korea en
Taiwan waren aanzienlijk hoger.
ING Asset Management werd in sterke mate geconfronteerd met de gevolgen van de
zwakke aandelenmarkten en met lagere rendementen op startkapitaal.
Kerncijfers balans
Tabel 3: Kerncijfers balans
in EUR x miljard Ultimo 2001 30 juni 2002 % mutatie
t.o.v. ultimo jaar
Eigen vermogen 21,5 20,2 -6,0
- verzekeringsactiviteiten 15,4 13,9
- bancaire activiteiten 15,4 14,7
- eliminaties* -9,3 -8,4
Balanstotaal 705,1 725,6 2,9
Operationeel nettorendement
op eigen vermogen 18,4% 21,7%
- verzekeringsactiviteiten 16,9% 20,9%
- bancaire activiteiten 10,2% 10,1%
Totaal beheerd vermogen 513,2 479,7 -6,5
* Aandelen in eigen bezit, achtergestelde leningen, belangen van derden,
obligatieleningen en overige eliminaties.
De daling van het eigen vermogen werd veroorzaakt door een negatieve
herwaardering van de aandelen- en vastgoedportefeuille (-EUR 1,5 miljard), de
afschrijving van goodwill (-EUR 0,8 miljard), wijzigingen in de valutakoersen
(-EUR 0,6 miljard), de uitkering van het slotdividend 2001 (-EUR 1,0 miljard) en
de toevoeging van de operationele nettowinst over de eerste zes maanden van 2002
(+ EUR 2,4 miljard).
Het operationele nettorendement op het eigen vermogen is gestegen van 18,4% over
heel 2001 naar 21,7% in het eerste halfjaar van 2002. Het rendement op het eigen
vermogen van het verzekeringsbedrijf was 20,9% tegen 16,9% over heel 2001. Het
rendement van het eigen vermogen van het bankbedrijf was 10,1%, een lichte
daling vergeleken met heel 2001 (10,2%). Echter, exclusief ING Direct bedroeg
het rendement op het eigen vermogen van het bankbedrijf in het eerste halfjaar
van 2002 11,9% versus 11,6% voor het gehele jaar 2001.
Vergeleken met ultimo 2001 daalde het totaal beheerd vermogen 6,5% tot EUR 479,7
miljard. De meeste bedrijfsonderdelen hebben bijgedragen aan de netto nieuwe
instroom van EUR 9,3 miljard, wat de kracht van het bedrijf aantoont. De
oprichting van de joint-venture met ANZ resulteerde in nog eens EUR 4,3 miljard
groei. Zwakkere aandelen-markten en lagere wisselkoersen hadden gezamenlijk een
negatief effect van EUR 47,1 miljard.
Interimdividend
Het interimdividend over 2002 is vastgesteld op EUR 0,48 (interimdividend 2001:
EUR 0,47) per (certificaat van een) gewoon aandeel van EUR 0,24, hetgeen de
helft is van het totale dividend over 2001. Het ING-aandeel zal vanaf 26
augustus 2002 ex interimdividend noteren. Het dividend wordt op 30 augustus 2002
betaalbaar gesteld.
Kerncijfers en hoofdpunten van de verzekeringsactiviteiten
Tabel 4. Premie-inkomen en operationeel resultaat voor belastingen van de
verzekeringsactiviteiten
in EUR x miljoen Eerste zes
maanden 2001 Eerste zes
maanden 2002 %
mutatie % autonome
mutatie
Premie-inkomen 24.490 28.160 15,0 9,0
Levensverzekering 21.528 23.428 8,8 9,1
Schadeverzekering 2.962 4.732 59,7 8,1
Operationeel resultaat
voor belastingen 1.968 2.053 4,3 6,0
Levensverzekering 1.618 1.734 7,2 12,9
Schadeverzekering 350 319 -8,9 -20,3
De autonome groei van het premie-inkomen leven was in het eerste halfjaar
bevredigend, aangezien de verkoop in het tweede kwartaal aantrok. De verkoop van
GIC's (guaranteed investment contracts) is echter substantieel gedaald
vergeleken met het recordniveau in de eerste zes maanden van 2001. Exclusief
GIC's is het premie-inkomen leven met 17,2% gestegen, met name door België, Azië
en Australië. In de Verenigde Staten werd het lagere premie-inkomen uit GIC's
meer dan gecompenseerd door de sterke groei in premie-inkomen uit lijfrentes met
vaste uitkering. De stijging van het premie-inkomen schade is voornamelijk toe
te schrijven aan de consolidatie van ING Comercial América in Mexico. De
levenpremies maakten 83% uit van het totale premie-inkomen.
De bedrijfslasten daalden autonoom met 4,2% als gevolg van de voortgaande
kostenbeheersing en de goede vooruitgang in de verschillende herstructurerings-
en integratieprojecten, die hebben geresulteerd in een aanzienlijke daling van
de personeelsaantallen in de VS. Het verzekerings-bedrijf werd geconfronteerd
met hogere pensioenkosten en kosten in verband met het opstarten van de
levensverzekeringsbedrijven in India en China. Exclusief het levenbedrijf in
Australië was het verschil tussen de relatieve premiegroei en relatieve
kostenstijging van de verzekerings-activiteiten +22,4%, ruim boven de
doelstelling van ten minste +2%-punt. Dit kan met name worden toegeschreven aan
de hogere verkoop van lijfrentes met vaste uitkering in de VS.
Vergeleken met de eerste zes maanden 2001 steeg het operationele resultaat voor
belastingen van het verzekeringsbedrijf met 4,3% van EUR 1.968 miljoen naar EUR
2.053 miljoen. In het resultaat voor belastingen is een bijzondere bate van EUR
120 miljoen opgenomen uit de afkoop van een collectief
levensverzekeringscontract tegen bijzondere posten in de eerste zes maanden van
vorig jaar van in totaal EUR 217 miljoen. Hogere gerealiseerde verkoopwinsten op
aandelen- en vastgoedbeleggingen hebben ook aan de stijging van het resultaat
bijgedragen.
De combined ratio van het schadebedrijf verbeterde van 100% naar 99%.
ING Europa
De levenpremies in Nederland toonden een bescheiden stijging van 1,8% tot EUR
2.844 miljoen. Er was een aanzienlijke stijging van collectieve koopsompolissen
en het premie-inkomen collectieve levensverzekeringen liet over het geheel
genomen een bevredigende groei zien. Het premie-inkomen voor individuele
levensverzekeringen was lager als gevolg van het gewijzigde belastingregime en
doordat meer nadruk is gelegd op winstgevendheid in plaats van omzet. De
schadepremies stegen met 2,4% tot EUR 1.225 miljoen, vooral door de hogere
premies bij Ziektekosten en Ongevallen.
Het levenresultaat in Nederland verbeterde met 11,3% tot EUR 1.041 miljoen. De
stijging vloeit voort uit hogere beleggingsopbrengsten (o.a. door hogere
gerealiseerde verkoopwinsten op aandelen- en vastgoedbeleggingen), een winst op
de afkoop van een collectief levencontract en een beter resultaat op kosten. Dit
werd deels te niet gedaan door een lager sterfteresultaat en lagere ontvangen
rente op een interne lening aan de bedrijven in de VS. Het schaderesultaat liet
een daling zien van 25,8% tot EUR 89 miljoen, met name door lagere gerealiseerde
verkoop-winsten op zakelijke waarden en een daling van de resultaten van Brand
en Varia.
De levenpremies in België bleven fors groeien, met 53,1% naar EUR 1.182 miljoen,
met name door de voortgaande sterke groei bij beleggingsverzekeringen. Hierdoor
heeft ING over de afgelopen jaren een veel sterkere positie op de Belgische
markt veroverd.
In de overige landen van Europa daalde het premie-inkomen leven van EUR 776
miljoen naar EUR 707 miljoen. Dit is met name veroorzaakt door de lagere omzet
van employee-benefitsproducten in Spanje. Het totale resultaat van deze groep
landen verbeterde van EUR 56 miljoen tot EUR 65 miljoen. Italië, Polen,
Hongarije en Tsjechië rapporteerden hogere resultaten, Griekenland en Spanje
lagere.
ING Americas
Vergeleken met dezelfde periode vorig jaar, steeg het resultaat van ING Americas
over de eerste zes maanden 2002 met 2,1% van EUR 616 miljoen tot EUR 629
miljoen. Het resultaat werd positief beïnvloed door de kostenbesparingen in de
VS, Mexico, Canada en Chili, hogere omzet en een hoger technisch resultaat in
Mexico en lagere financieringslasten in de VS. Deze positieve invloed werd
echter grotendeels tenietgedaan door ongunstige marktontwikkelingen zoals hogere
beleggingsverliezen en lagere provisies uit vermogensbeheer. Over het eerste
halfjaar van 2001 rapporteerden de bedrijven in de VS een daling van het
resultaat voor belastingen met EUR 62 miljoen, terwijl Mexico en Canada een
stijging van respectievelijk EUR 95 miljoen en EUR 13 miljoen lieten zien. Het
resultaat van Zuid-Amerika en van Overig was EUR 7 miljoen lager dan een jaar
geleden. De winst op zakelijke herverzekeringsactiviteiten was EUR 22 miljoen,
EUR 26 miljoen lager dan over de vergelijkbare periode vorig jaar.
Het operationele resultaat voor belastingen in de Verenigde Staten was met EUR
348 miljoen EUR 62 miljoen lager dan vorig jaar. De performance werd negatief
beïnvloed door de ongunstige economische situatie wereldwijd, de gevolgen van de
koersdaling op de aandelenbeurzen en het ongunstige sterfteresultaat op
individuele herverzekeringen. De daling van het resultaat werd deels
gecompenseerd door de aanzienlijk lagere kosten
(autonoom -12,4%), de gunstige resultaten van vastrentende en gegarandeerde
producten en lagere financieringslasten. De ongunstige economische situatie
wereldwijd heeft geresulteerd in hogere beleggingsverliezen. De voortdurend
zwakke aandelenmarkten in de VS leidden tot lagere provisies op beheerd vermogen
en hogere amortisatie van geactiveerde polisacquisitiekosten en gegarandeerde
minimumuitkeringen. Lagere rentestanden en lagere schuldenniveaus hadden een
gunstige invloed op de financieringslasten in de VS.
Tabel 5. Premie-inkomen leven in de VS per productgroep
in EUR x miljoen Eerste zes
maanden
2001 Eerste zes
maanden
2002 %
mutatie
Leven 1.372 1.219 - 11,2
Lijfrentes met vaste uitkering 1.583 3.348 111,5
Lijfrentes met variabele uitkering 2.441 2.321 -4,9
Worksite (employee benefits) 4.531 4.908 8,3
Herverzekering 472 508 7,6
Institutional Markets (GICs) 3.818 2.712 -29,0
Overig 0 10 n.v.t.
Totaal 14.217 15.026 5,7
Het premie-inkomen leven in de VS was hoger dan in het eerste halfjaar van 2001,
vooral door de toegenomen verkoop van lijfrentes met vaste uitkering door de
afgenomen vraag naar variabele beleggingsproducten als gevolg van de toegenomen
volatiliteit op de aandelenmarkten. In het premie-inkomen Worksite over het
eerste halfjaar van 2002 zijn een aantal nieuwe, grote contracten opgenomen.
Premies uit GIC's waren lager doordat er minder verlengingen waren van
korte-termijncontracten.
Het operationeel resultaat van de Canadese bedrijven bedroeg EUR 77 miljoen, EUR
13 miljoen hoger dan een jaar geleden, hetgeen vooral is toe te schrijven aan
gunstige schadepercentages. Over de eerste zes maanden van 2002 was de combined
ratio 99%. De autonome premiegroei in Canada was 17,2%, door een aantrekkende
zakelijke markt en premieverhogingen op de particuliere markt. Integratie van de
overgenomen activiteiten van Zurich in ING Canada verliep volgens schema.
Het operationele resultaat voor belastingen in Mexico bedroeg EUR 132 miljoen,
een stijging van EUR 95 miljoen vergeleken met het eerste halfjaar van 2001. Dit
is voornamelijk toe te schrijven aan gunstige verzekeringstechnische resultaten
en hogere beleggingsinkomsten alsmede door de aanvullende acquisitie van 58,3%
in ING Comercial América in oktober 2001. Voor heel 2002 wordt een
kostenbesparing in Mexico verwacht van EUR 40 miljoen.
Het resultaat voor belastingen van de bedrijven in Zuid-Amerika bedroeg EUR 35
miljoen, EUR 3 miljoen lager dan over dezelfde periode van vorig jaar. De
ontwikkelingen in de economische crisis in Argentinië en de economische
onzekerheden in Brazilië worden nauwlettend in de gaten gehouden, hoewel het
financiële risico van de verzekeringsbedrijven beperkt is. ING handhaaft haar
toonaangevende marktposities in Chili, Brazilië, Peru en Argentinië en is het
grootste internationale verzekeringsbedrijf in Zuid-Amerika.
ING Asia/Pacific
Het operationele resultaat voor belastingen van het verzekeringsbedrijf in
Azië/Pacific is vergeleken met de eerste zes maanden van 2001 gedaald met 7,5%
van EUR 173 miljoen tot EUR 160 miljoen. Dit is exclusief de niet-operationele,
niet-uitkeerbare winst na belastingen van EUR 483 miljoen op de verkoop van 49%
van het leven- en beleggingsbedrijf in Australië aan de joint-venture met ANZ.
De daling van het operationele resultaat is met name toe te schrijven aan de
gewijzigde verantwoording van belasting op premies en beleggingen en de
aanloopkosten in China en India. Verder vormt het 51%-belang in de joint-venture
met ANZ voor ING een smallere basis dan voorheen. Het resultaat van het
Australische schadebedrijf was enigszins verbeterd door minder grote
schadeclaims. Het levenresultaat in Japan was 54% hoger door lagere schadeclaims
in het tweede kwartaal en strikte kostenbesparingen. Korea rapporteerde een
stijging van het levenresultaat met 26% door verbeterde productie, lagere
afkopen en grotere omzet. De desinvestering van het levensverzekeringsbedrijf in
de Filipijnen is afgerond.
Embedded value levensverzekeringen
Embedded value geeft inzicht in het creëren van economische waarde door de
verkoop en het beheer van langetermijncontracten, zoals levensverzekeringen,
lijfrentes en pensioenen. Embedded value is gedefinieerd als de contante waarde
van toekomstige kasstromen inzake de portefeuille, zoals die op de
waarderingsdatum in de boeken is opgenomen, plus het vrije deel van het eigen
vermogen. De onderliggende aannames (kosten, rente, sterfte, afkopen etc.) zijn
gebaseerd op de meest recente informatie en geven een zo goed mogelijke
schatting van in de toekomst te verwachten realisaties. De kasstromen worden
contant gemaakt tegen een rentevoet die overeenkomt met de kapitaalkosten.
Hoewel de totale embedded value een keer per jaar bij de jaarresultaten wordt
gepubliceerd, publiceert ING de waarde van de nieuwe levensverzekeringsproductie
twee keer per jaar. De waarde van de nieuwe levenproductie gegenereerd over de
eerste zes maanden van 2002 is EUR 184,8 miljoen, een stijging van 23,9% ten
opzichte van EUR 149,2 miljoen in de vergelijkbare periode van vorig jaar. Iets
meer dan 50% van de waarde van de nieuwe productie komt voort uit opkomende
markten.
De interne rentevoet op de nieuwe productie over de eerste zes maanden van 2002
is 11,8%, 0,6% hoger dan het niveau voor heel 2001. De overschrijding van de
acquisitiekosten na belastingen afgetrokken van de waarde van de nieuwe
productie over de eerste zes maanden 2002 is EUR 97,3 miljoen. Zonder een
dergelijke overschrijding zou de waarde EUR 282,1 miljoen zijn geweest met een
interne rentevoet van 13,8%. Deze overschrijding is in lijn met de
overschrijding voor heel 2001 van EUR 286 miljoen.
Kerncijfers en hoofdpunten van de bancaire activiteiten
Tabel 6. Resultatenrekening bancaire activiteiten
in EUR x miljoen Eerste zes
maanden 2001 Eerste zes
maanden 2002 %
mutatie
Renteresultaat 2.942 3.633 23,5
Opbrengsten uit effecten en deelnemingen 268 264 -1,5
Provisies 1.438 1.387 -3,5
Resultaten uit financiële transacties 779 394 -49,4
Andere baten 290 190 -34,5
Totale baten 5.717 5.868 2,6
Personeelslasten 2.567 2.494 -2,8
Overige bedrijfslasten 1.488 1.666 12,0
Totale bedrijfslasten 4.055 4.160 2,6
Overige rentelasten 5 0 -100,0
Totale lasten 4.060 4.160 2,5
Brutoresultaat 1.657 1.708 3,1
Waardeveranderingen vorderingen
bankbedrijf 275 625 127,3
Resultaat voor belastingen 1.382 1.083 -21,6
Efficiency ratio (exclusief ING Direct) 68,9% 68,4%
Vergeleken met de eerste zes maanden 2001 daalde het operationeel resultaat voor
belastingen van het bankbedrijf met EUR 299 miljoen (-21,6%) naar EUR 1.083
miljoen. Deze daling is volledig veroorzaakt door de sterke stijging van de
risicokosten. De stijging in de waardeveranderingen vorderingen bankbedrijf met
EUR 350 miljoen tot EUR 625 miljoen is toe te schrijven aan de aanzienlijke
verslechtering van de economische situatie. Het brutoresultaat steeg echter met
EUR 51 miljoen (+ 3,1%). Dankzij het aanzienlijk hogere renteresultaat en een
bijzondere bate van EUR 94 miljoen uit de verkoop van Cedel-aandelen stegen de
totale baten per saldo met EUR 151 miljoen (+ 2,6%). De bedrijfslasten zijn met
EUR 105 miljoen (+2,6%) toegenomen. De meeste bankonderdelen lieten een daling
van het resultaat voor belastingen zien, maar de resultaten van Postbank en ING
Direct verbeterden aanzienlijk.
Vergeleken met het teleurstellende resultaat over de tweede helft van 2001 (EUR
788 miljoen) verbeterde het resultaat voor belastingen met EUR 295 miljoen (+
37,4%). Aanzienlijke hogere baten (+ EUR 474 miljoen, geheel rente) werden deels
tenietgedaan door de hogere dotatie aan de waardeveranderingen vorderingen
bankbedrijf met EUR 150 miljoen en licht gestegen kosten (+ EUR 29 miljoen).
Hoewel de verwachtingen werden overtroffen, zijn de zich uitbreidende ING
Direct-activiteiten (met ingang van 2002 inclusief DiBa) nog niet kostendekkend.
Sneller dan voorzien daalde het verlies voor belastingen van EUR 106 miljoen
over de eerste zes maanden 2001 naar EUR 80 miljoen over dezelfde periode dit
jaar. De sterke groei in omzet en aantal klanten gecombineerd met een steile
yieldcurve heeft geresulteerd in een aanzienlijke stijging van de baten, die de
stijging in de kosten overtroffen (onder andere door de consolidatie van DiBa,
hogere afhandelingskosten, de start in Italië en de verdere uitbreiding in de
VS). De bedrijven in Canada en Australië konden wederom een winst rapporteren.
In Nederland daalde het resultaat voor belastingen licht (-2,6%). De resultaten
in België lieten echter een sterke stijging zien door een bijzondere bate op
Cedel (EUR 64 miljoen geboekt in België) en lagere risicokosten. Het resultaat
in Noord-Amerika verbeterde aanzienlijk maar bleef negatief. Australië is nu
winstgevend, met name door ING Direct. De resultaten voor belasting van Overig
Europa, Zuid-Amerika en Azië daalden, hoofdzakelijk door de hogere risicokosten
en de lagere resultaten op financiële transacties.
Vergeleken met de eerste zes maanden van vorig jaar steeg het renteresultaat met
EUR 691 miljoen (+ 23,5%) naar EUR 3.633 miljoen. Het gemiddelde balanstotaal
steeg met EUR 24,8 miljard. De rentemarge verbeterde met 22 basispunten tot
1,56% door betere marges op producten en een steilere yieldcurve. In
vergelijking met de tweede helft van vorig jaar lieten zowel het renteresultaat
(+ EUR 503 miljoen) als de rentemarge (+ 12 basispunten) een verbetering zien.
Vergeleken met ultimo 2001 steeg de bancaire kredietverlening met EUR 22,4
miljard (+ 8,8%), waarvan EUR 4,0 miljard is toe te schrijven aan de
consolidatie van DiBa en Toplease. De bancaire kredietverlening in Nederland
steeg met EUR 15,9 miljard (+ 12,7%), waarvan EUR 12,7 miljard kan worden
toegeschreven aan zakelijke kredietverlening (in belangrijke mate door een
stijging van EUR 5,5 miljard in 'reverse repos') en EUR 3,2 miljard aan
kredietverlening aan particulieren (woninghypotheken). De bancaire
kredietverlening buiten Nederland - inclusief de invloed van de consolidatie van
DiBa - is met EUR 6,5 miljard (+5,0%) toegenomen, met name door woninghypotheken
en leningen aan overheden.
De opbrengst uit effecten en deelnemingen daalde met EUR 4 miljoen (-1,5%) naar
EUR 264 miljoen. In dit bedrag is een bijzondere bate van EUR 94 miljoen uit de
verkoop van aandelen Cedel begrepen. In de eerste zes maanden 2001 is een winst
van EUR 40 miljoen begrepen uit de verkoop van de investment-bankingactiviteiten
in de VS.
Tabel 7. Provisie
in EUR x miljoen Eerste zes maanden 2001 Eerste zes maanden 2002 %
mutatie
Betalingsverkeer 255 308 20,8
Effectenbedrijf 480 423 -11,9
Assurantiebedrijf 46 65 41,3
Beheervergoedingen 368 357 -3,0
Bemiddelings- en adviesprovisie 113 94 -16,8
Overig 176 140 -20,5
Totaal 1.438 1.387 -3,5
Vergeleken met de eerste zes maanden van 2001 daalden de totale provisiebaten
met EUR 51 miljoen (-3,5%). Effectenprovisies daalden met EUR 57 miljoen
(-11,9%) doordat de aandelenmarkten verder daalden. De zwakke aandelenmarkten
zorgden ook voor een daling van de beheervergoedingen (-3,0%) en van de
bemiddelings- en adviesprovisie (-16,8%). De provisie betalingsverkeer is sterk
gestegen (+ 20,8%, met name in Nederland) en hetzelfde geldt voor de
assurantieprovisie (+ 41,3%, geheel BBL).
Tabel 8. Resultaten uit financiële transacties
in EUR x miljoen Eerste zes maanden 2001 Eerste zes maanden 2002 %
mutatie
Resultaat
handelsportefeuille
effecten 472 219 -53,6
Resultaat
handelsportefeuille valuta 265 135 -49,1
Overig 42 40 -4,8
Totaal 779 394 -49,4
Door de verslechterde omstandigheden op de aandelenmarkten was het resultaat
handels-portefeuille effecten vergeleken met het eerste halfjaar 2001 EUR 253
miljoen (-53,6%) lager, hetgeen grotendeels kan worden toegeschreven aan BBL en
International Wholesale Banking. Vergeleken met het tweede halfjaar van 2001
verbeterde het resultaat handelsportefeuille effecten echter met EUR 74 miljoen.
Het resultaat handelsportefeuille valuta daalde met EUR 130 miljoen
(-49,1%). Deze daling is grotendeels goedgemaakt door hiermee samenhangende
positieve resultaten op de handel in effecten en derivaten. Het overig resultaat
uit financiële transacties (inclusief de resultaten uit de handel in derivaten)
was EUR 2 miljoen lager.
Vergeleken met de eerste zes maanden van 2001 daalden de andere baten met EUR
100 miljoen (-34,5%), onder andere door de lagere baten uit leasing.
Ten opzichte van de eerste zes maanden van 2001 stegen de totale bedrijfslasten
met EUR 105 miljoen (+2,6%). Wanneer het effect van de wijzigingen in de
valutakoersen en de consolidatie van DiBa en Toplease buiten beschouwing worden
gelaten was de stijging EUR 53 miljoen (+ 1,3%), hetgeen geheel kan worden
toegeschreven aan de verdere uitbreiding van ING Direct (+ EUR 78 miljoen,
exclusief DiBa). Wanneer ook ING Direct buiten beschouwing wordt gelaten daalden
de bedrijfslasten met EUR 25 miljoen (-0,6%), met name door de verkoop van de
investment-bankingactiviteiten in de VS in april 2001, strikte kostenbeheersing
en lagere bonussen.
De daling van de totale personeelslasten met EUR 73 miljoen houdt verband met de
0,9% lagere gemiddelde personeelsomvang, lagere bonussen en een wijziging in de
samenstelling van het personeel (minder personeel bij investment banking, meer
bij ING Direct). De overige bedrijfslasten waren EUR 178 miljoen (+ 12,0%)
hoger, met name door ING Direct en de consolidatie van DiBa en Toplease.
Exclusief de snelle uitbreiding van de ING Direct-activiteiten, verbeterde de
efficiencyratio (totale lasten, exclusief de dotatie aan de post
waardeveranderingen vorderingen bankbedrijf, in procenten van de baten) licht
van 68,9% voor de eerste zes maanden van 2001 tot 68,4%. De efficiencyratio voor
heel 2001 (exclusief ING Direct) was 71,7%.
De voortdurend verslechterende economische omstandigheden maakten een verhoging
van de dotatie aan de post waardeveranderingen vorderingen bankbedrijf
noodzakelijk van EUR 300 miljoen over het eerste kwartaal 2002 naar EUR 325
miljoen over het tweede kwartaal 2002. Vergeleken met de eerste zes maanden 2001
steeg de totale dotatie met EUR 350 miljoen naar EUR 625 miljoen. Dit komt
overeen met 52 basispunten (op jaarbasis) van de naar kredietrisico gewogen
activa tegenover 32 basispunten in heel 2001.
Risk Adjusted Return on Capital
Risk Adjusted Return on Capital (RAROC) meet de performance op een risicogewogen
basis. RAROC wordt berekend door het economisch rendement te delen door het
economisch kapitaal. De RAROC-rendementen zijn gebaseerd op dezelfde grondslagen
voor waardering en resultaatbepaling die in de jaarrekening worden gebruikt. In
plaats van het treffen van voorzieningen voor kredietrisico wordt echter gebruik
gemaakt van statistisch te verwachten verliezen gedurende de gehele economische
cyclus. ING Groep streeft voortdurend naar verbetering en verfijning van de
modellen die aan de RAROC-berekeningen ten grondslag liggen. ING Direct is niet
meegenomen.
Tabel 9. RAROC bancaire activiteiten, exclusief ING Direct
RAROC
(voor belastingen) Economisch kapitaal
in EUR x miljard
heel 2001* 2002½ heel 2001* 2002 1/2
ING Europa 13,7% 17,2% 13,7 14,2
ING Asset Management 9,5% 11,2% 0,6 0,6
Totaal bancaire activiteiten 13,5% 17,0% 14,3 14,8
* Aangepast in verband met wijzigingen in de organisatiestructuur.
De RAROC (voor belastingen) van de bancaire activiteiten over de eerste zes
maanden van 2002 was 17,0%. Dit is een verbetering van 3,5%-punt vergeleken met
heel 2001. Het totale economische kapitaal steeg met EUR 0,5 miljard, vooral
door een hoger kapitaal met het oog op markt- en bedrijfsrisico's.
De solvabiliteitsratio (BIS-ratio) van ING Bank N.V. was ultimo juni 2002 10,26%
(ultimo 2001: 10,57%). De tier-1-ratio was 6,68% tegen 7,03% ultimo 2001.
Alhoewel beide ratio's ruim boven het vereiste minimum liggen heeft ING Groep in
juli 2002 extra tier-1-effecten uitgegeven ter waarde van USD 800 miljoen. De
opbrengst hiervan wordt gebruikt om de ratio's van ING Bank N.V. te versterken.
De totale naar risico gewogen activa bedragen EUR 253,1 miljard ultimo juni 2002
(ultimo 2001: EUR 243,2 miljard).
Kerncijfers en hoofdpunten vermogensbeheeractiviteiten
Tabel 10. Beheerd vermogen
in EUR x miljard Ultimo 2001 30 juni 2002 %
mutatie
Beleggingsfondsen 183,9 177,9 -3,3
Institutionele relaties 163,4 142,5 -12,8
Externe klanten 347,3 320,4 -7,7
Voor eigen rekening 165,9 159,3 -4,0
Totaal 513,2 479,7 -6,5
Aandeel externe klanten 67,7% 66,8%
De daling op de aandelenmarkten in de eerste zes maanden van 2002 heeft een
negatief effect gehad op het beheerd vermogen. Vergeleken met ultimo 2001 nam
het totale beheerd vermogen met 6,5% af van EUR 513,2 miljard naar EUR 479,7
miljard. De netto instroom bedroeg EUR 9,3 miljard. De meeste bedrijfsonderdelen
hebben aan deze nieuwe instroom bijgedragen, met name ING Investment Management
en de Amerikaanse bedrijven. ANZ werd voor de eerste keer meegeteld, wat
resulteerde in een extra stijging met EUR 4,3 miljard. Afwaarderingen als gevolg
van de neerwaartse trend in de aandelenmarkten bedroegen EUR 20,2 miljard.
Lagere valutakoersen ten opzichte van de euro zorgden voor een daling in het
totale beheerd vermogen met EUR 26,9 miljard. Het voor externe klanten beheerde
vermogen daalde licht naar 66,8%.
Voor alle klantencategorieën concentreerde de daling van het beheerd vermogen
zich met name in de VS, door de daling van de aandelenkoersen en de sterkere
positie van de euro ten opzichte van de dollar.
Ultimo juni 2002 was 37% van het totale beheerd vermogen belegd in aandelen, 53%
in vastrentende waarden, 6% in vastgoed en 4% in liquide middelen.
Van de beleggingsfondsen van ING deed 68% op 1-jaarsbasis het beter dan hun
relevante benchmark. Op 3- en 5-jaarsbasis deed respectievelijk 69% en 68% van
de fondsen het beter dan hun benchmark. Bij 62% van het door ING beheerde
vermogen was sprake van een bovengemiddelde 1-jaars beleggingsperformance,
waaruit blijkt dat de vermogensbeheerders van ING het in vergelijking met hun
concurrenten goed blijven doen. ING Investment Management deed het over de volle
breedte goed. Met 69% van het beheerd vermogen boven de gemiddelde
beleggingsperformance op 5-jaarsbasis, heeft ING een uitstekende reputatie
opgebouwd.
Winstbijdrage
Zowel verzekerings- als bancaire bedrijfsonderdelen zijn actief op het gebied
van vermogensbeheer en de resultaten van deze activiteiten worden bij beide
onderdelen in de resultatenrekening opgenomen. Uit deze cijfers kan een
functioneel winstcijfer voor vermogensbeheer worden afgeleid dat een beter
inzicht geeft in het relatieve belang van vermogensbeheer binnen ING Groep dan
het operationele resultaat van het bestuurlijk centrum ING Asset Management.
Vergelijken met de eerste zes maanden van 2001 daalde het functionele
operationele resultaat voor belastingen van vermogensbeheer met 43% van EUR 334
miljoen tot EUR 190 miljoen. Het functionele aandeel van vermogensbeheer in het
operationele resultaat voor belastingen van ING Groep nam af van 10,0% tot 6,1%.
De toegepaste waarderingsgrondslagen in dit document komen overeen met die in
de jaarrekening 2001 van ING Groep. De cijfers in dit document zijn niet door de
accountant gecontroleerd.
In dit bericht zijn verwachtingen omtrent toekomstige gebeurtenissen opgenomen.
Deze verwachtingen zijn gebaseerd op de huidige inzichten en veronderstellingen
van het management met betrekking tot bekende en onbekende risico's en
onzekerheden. De feitelijke resultaten, prestaties of andere omstandigheden
kunnen in meer dan geringe mate afwijken van de uitgesproken verwachtingen als
gevolg van wijzigingen in onder meer (i) de algemene economische omstandigheden,
met name in voor ING belangrijke markten, (ii) de omstandigheden op de
financiële markten en/of in opkomende economieën, (iii) de frequentie en ernst
van verzekerde schadegevallen, (iv) de sterfte-, invaliditeits- en ziektecijfers
en ontwikkelingen hierin, (v) het verval in portefeuilles, (vi) het rentepeil,
(vii) valutakoersen,(viii) concurrentieverhoudingen, (ix) wet- en regelgeving en
(x) het beleid van overheden en/of regelgevende toezichthouders. ING acht zich
niet verplicht de in dit document opgenomen toekomstverwachtingen op enig moment
te actualiseren.
Bijlage 1. Kerncijfers
1997 1998 1999 2000 2001 Eerste Eerste
zes zes
maanden maanden
2001 2002
Balans (in EUR x miljard)
Balanstotaal 281,5 394,9 492,8 650,2 705,1 706,6 725,6
Beleggingen 110,9 149,8 195,8 277,2 307,4 303,8 302,2
Kredietverlening 113,8 153,7 201,8 246,8 254,2 245,7 276,6
Verzekeringstechnische
voorzieningen 75,5 84,6 107,5 200,2 214,0 211,1 199,3
Eigen vermogen 21,9 29,1 34,6 25,3 21,5 24,5 20,2
Resultaten (in EUR x miljoen)
Baten verzekeringsactiviteiten
Premie-inkomen 14.345 20.448 22.412 29.114 50.460 24.490 28.160
Opbrengsten beleggingen,
provisies en
overige baten 5.190 6.460 7.308 9.193 12.617 6.015 6.494
19.535 26.908 29.720 38.307 63.077 30.505 34.654
Baten bancaire activiteiten
Rente 3.516 5.201 5.652 5.786 6.072 2.942 3.633
Provisie 1.645 2.323 2.856 3.630 2.765 1.438 1.387
Overige baten 1.145 891 1.368 1.886 2.274 1.337 848
6.306 8.415 9.876 11.302 11.111 5.717 5.868
Totaal baten 25.823 35.307 39.584 49.568 74.163 36.212 40.514
Totaal lasten 22.859 32.438 35.203 43.801 68.422 32.862 37.378
Operationeel resultaat
voor belastingen
Verzekerings-
activiteiten 1.688 2.065 2.400 3.162 3.571 1.968 2.053
Bancaire activiteiten 1.276 804 1.981 2.605 2.170 1.382 1.083
2.964 2.869 4.381 5.767 5.741 3.350 3.136
Dividend op
eigen aandelen -44
Totaal 2.920 2.869 4.381 5.767 5.741 3.350 3.136
Operationele
nettowinst 2.180 2.103 3.229 4.008 4.252 2.403 2.354
Nettowinst 2.206 2.669 4.922 11.984 4.577 2.728 2.837
Nettowinst beschikbaar
voor gewone aandelen 2.185 2.648 4.901 11.963 4.556 2.718 2.827
Cijfers per gewoon aandeel van nominaal EUR 0,24
Operationele
nettowinst 1,40 1,12 1,68 2,09 2,20 1,24 1,22
Nettowinst 1,42 1,42 2,56 6,27 2,37 1,41 1,47
Uitkeerbare nettowinst 1,42 1,42 1,84 2,56 2,20 1,24 1,22
Verwaterde nettowinst 1,38 1,40 2,52 6,18 2,35 1,40 1,47
Dividend 0,52 0,63 0,82 1,13 0,97 0,47 0,48
Uitkeringspercentage 36,9 43,9 44,4 43,9 44,1
Eigen vermogen 13,30 15,21 17,90 13,04 11,03 12,57 10,33
Verwaterd eigen
vermogen 12,94 14,93 17,65 12,86 10,92 12,50 10,31
Medewerkers
Gemiddeld aantal
medewerkers 64.162 82.750 86.040 92.650 111.998 109.578 111.482
FTE's per ultimo 88.931 108.965 113.143 109.671 112.056
Bijlage 2. Geconsolideerde winst- en verliesrekening
Verzekerings- Bancaire Totaal* % mutatie
activiteiten activiteiten eerste halfjaar
eerste halfjaar eerste halfjaar
in EUR x miljoen 2001 2002 2001 2002 2001 2002
Premie-inkomen 24.490 28.160 24.490 28.160 15,0
Opbrengst beleggingen
verzekeringsactiviteiten
voor eigen rekening 4.874 5.291 4.829 5.260 8,9
Renteresultaat 2.942 3.633 2.977 3.656 22,8
Provisie 715 738 1.438 1.387 2.153 2.125 - 1,3
Overige baten 426 465 1.337 848 1.763 1.313 -25,5
Totale baten 30.505 34.654 5.717 5.868 36.212 40.514 11,9
Verzekeringstechnische
lasten 25.366 29.357 25.366 29.357 15,7
Overige rentelasten 667 670 5 662 662 0,0
Bedrijfslasten 2.504 2.574 4.055 4.160 6.559 6.734 2,7
Waardeveranderingen
vorderingen bankbedrijf 275 625 275 625 127,3
Totale lasten 28.537 32.601 4.335 4.785 32.862 37.378 13,7
Operationeel resultaat
voor belastingen 1.968 2.053 1.382 1.083 3.350 3.136 - 6,4
Belastingen 472 347 315 261 787 608 - 22,7
Belangen van derden 33 53 127 121 160 174 8,8
Operationele
nettowinst 1.463 1.653 940 701 2.403 2.354 - 2,0
Niet-operationele resultaten:
Verkoopresultaat
beleggingen voor de
financiering van
acquisities 325 325
Winst op joint-
venture ANZ 516 516
Niet-operationeel
resultaat voor
belastingen 325 516 325 516
Belastingen niet-
operationeel resultaat 33 33
Niet-operationele
nettowinst 325 483 325 483
Nettowinst 1.788 2.136 940 701 2.728 2.837 4,0
* Na intercompany-eliminaties.
Bijlage 3. Geconsolideerde winst- en verliesrekening tweede kwartaal
Verzekerings- Bancaire Totaal* % mutatie
activiteiten activiteiten tweede kwartaal
tweede kwartaal tweede kwartaal
in EUR x miljoen 2001 2002 2001 2002 2001 2002
Premie-inkomen 11.602 14.020 11.602 14.020 20,8
Opbrengst beleggingen
verzeke-ringsactiviteiten
voor eigen rekening 2.861 2.534 2.840 2.515 -11,4
Renteresultaat 1.489 1.861 1.506 1.894 25,8
Provisie 351 383 646 671 997 1.054 5,7
Overige baten 250 299 682 437 932 736 - 21,0
Totale baten 15.064 17.236 2.817 2.969 17.877 20.219 13,1
Verzekerings-
technische lasten 12.436 14.614 12.436 14.614 17,5
Overige rentelasten 311 310 307 324 5,5
Bedrijfslasten 1.268 1.240 1.960 2.107 3.228 3.347 3,7
Waardeveranderingen
vorderingen bankbedrijf 150 325 150 325 116,7
Totale lasten 14.015 16.164 2.110 2.432 16.121 18.610 15,4
Operationeel resultaat
voor belastingen 1.049 1.072 707 537 1.756 1.609 - 8,4
Belastingen 250 172 154 120 404 292 - 27,7
Belangen van derden 17 34 63 65 80 99 23,8
Operationele
nettowinst 782 866 490 352 1.272 1.218 - 4,2
Niet-operationeel resultaat
Verkoopresultaat beleggingen
voor de financiering
van acquisities 325 325
Winst op joint-.
venture ANZ 516 516
Niet-operationeel resultaat
voor belastingen 325 516 325 516
Belastingen op niet-
operationeel resultaat 33 33
Niet-operationele
nettowinst 325 483 325 483
Nettowinst 1.107 1.349 490 352 1.597 1.701 6,5
* Inclusief intercompany-eliminaties.
Bijlage 4. Geconsolideerde balans
in EUR x miljoen 31 december 2001 30 juni 2002 % mutatie
Activa
Materiële vaste activa 2.032 1.902 - 6,4
Deelnemingen 2.628 3.544 34,9
Beleggingen 307.446 302.243 - 1,7
Kredieten 254.214 276.597 8,8
Bankiers 54.083 59.785 10,5
Liquide middelen 9.264 10.734 15,9
Overige activa 49.775 48.610 - 2,3
Overlopende activa 25.677 22.237 -13,4
Totaal 705.119 725.652 2,9
Passiva
Eigen vermogen 21.514 20.215 - 6,0
Preferente aandelen
van groepsmaatschappijen 2.542 2.257 -11,2
Belangen van derden 1.461 1.550 6,1
Groepsvermogen 25.517 24.022 - 5,9
Achtergestelde lening 600 600
Risicodragend vermogen 26.117 24.622 - 5,7
Algemene voorzieningen 4.587 4.372 - 4,7
Verzekeringstechnische voorzieningen 213.986 199.343 - 6,8
Toevertrouwde middelen en
schuldbewijzen bankbedrijf 276.367 308.824 11,7
Bankiers 107.810 108.409 0,6
Overige schulden 63.349 69.061 9,0
Overlopende schulden 12.903 11.021 -14,6
Totaal 705.119 725.652 2,9
Veranderingen in het eigen vermogen
Eigen vermogen per 31 december 2000/2001
in EUR x miljoen 25.274 21.514
Herwaarderingen (na belastingen) -3.653 -1.463
Afschrijving van goodwill -1.908 -809
Valutakoersverschillen 212 -571
Operationale nettowinst 4.252 2.354
Uitgeoefende warrants en aandelenopties 163 -2
Mutaties in ING-aandelen in bezit van groepsmaatschappijen -526 153
Uitgekeerd dividend -2.300 -1.014
Overige 53
Eigen vermogen per 31 december 2001/30 juni 2002 21.514 20.215
Bijlage 5. Kwartaalcijfers
in EUR x miljoen 2001 2001 2001 2001 2002 2002
1e 2e 3e 4e 1e 2e
kw. kw. kw. kw. kw. kw.
Leven 794 824 749 626 828 906
Schade 125 225 87 141 153 166
Totaal verzekeringsactiviteiten 919 1.049 836 767 981 1.072
Totaal bancaire activiteiten 675 707 398 390 546 537
Operationeel resultaat
voor belastingen 1.594 1.756 1.234 1.157 1.527 1.609
Belasting 383 404 260 118 316 292
Belangen van derden 80 80 73 91 75 99
Operationele nettowinst 1.131 1.272 901 948 1.136 1.218
waarvan:
Verzekeringsbedrijf 681 782 653 694 787 866
Bankbedrijf 450 490 248 254 349 352
Operationele nettowinst per aandeel 0,59 0,65 0,47 0,49 0,59 0,63
Verkort geconsolideerd kasstroomoverzicht
Eerste halfjaar Eerste halfjaar
in EUR x miljoen 2001 2002
Netto kasstroom uit operationele activiteiten 12.946 24.649
Investeringen en verstrekkingen:
- deelnemingen - 184 - 1.443
- beleggingen in zakelijke waarden - 4.845 - 5.184
- beleggingen in nominale waarden -120.807 - 137.716
- overige beleggingen -17 - 40
Desinvesteringen en aflossingen:
- deelnemingen 297 95
- beleggingen in zakelijke waarden 3.942 5.766
- beleggingen in nominale waarden 104.942 116.394
- overige beleggingen 35 65
Netto investering voor risico van polishouders 1.670 1.736
Netto kasstroomoverzicht uit
investeringsactiviteiten -14.967 - 20.327
Achtergestelde leningen van Groepsmaatschappijen 2.186 1.962
Obligatieleningen, leningen o/g en depots
van herverzekeraars 2.246 690
Onderhandse plaatsing van gewone aandelen 179 - 6
Aankoop van aandelen ING Groep N.V. -594 97
Dividend in contanten - 1.421 - 1.014
Netto kasstroom uit financieringsactiviteiten 2.596 1.729
Netto kasstroom 575 6.051
Liquiditeiten begin van het jaar 3.486 4.681
Koersverschillen vreemde valuta - 362 1.513
Liquiditeiten per ultimo 3.699 12.245
Bijlage 6. Geografische spreiding operationele baten
Verzekerings Bancaire Totaal %
activiteiten activiteiten eerste mutatie
eerste halfjaar eerste halfjaar halfjaar*
in EUR x miljoen 2001 2002 2001 2002 2001 2002
Nederland 6.383 6.609 2.384 2.545 8.758 9.146 4,4
België 1.061 1.482 1.016 1.086 2.077 2.568 23,6
Overig Europa 995 927 1.528 1.549 2,523 2.476 -1,9
Noord-Amerika 18.287 21.615 360 314 18.647 21.929 17,6
Zuid-Amerika 726 494 125 120 851 614 -27,8
Azië 2.423 2.708 281 201 2.704 2.909 7,6
Australië 782 1.061 19 50 801 1.111 38,7
Overig 115 285 4 3 119 288 142,0
30.772 35.181 5.717 5.868 36.480 41.041 12,5
Baten tussen gebieden -267 -527 -268 -527
Operationele baten 30.505 34.654 5.717 5.868 36.212 40.514 11,9
* Na eliminaties
Geografische spreiding operationeel resultaat voor belastingen
Verzekerings Bancaire Totaal %
activiteiten activiteiten eerste mutatie
eerste halfjaar eerste halfjaar halfjaar*
in EUR x miljoen 2001 2002 2001 2002 2001 2002
Nederland 1.055 1.130 814 793 1.869 1.923 2,9
België 55 41 235 335 290 376 29,7
Overig Europa 58 69 359 - 5 417 64 - 84,7
Noord-Amerika 536 593 -134 - 35 402 558 38,8
Zuid-Amerika 39 35 29 - 45 68 - 10 -114,7
Azië 108 112 99 25 207 137 - 33,8
Australië 68 52 -17 17 51 69 35,3
Overig 49 21 - 3 - 2 46 19 - 58,7
Operationeel resultaat
voor belastingen 1.968 2.053 1.382 1.083 3.350 3.136 - 6,4
Bijlage 7. Additionele informatie
Specificatie van gerealiseerde operationale verkoopwinsten op aandelen
in EUR x miljoen Eerste Eerste %
halfjaar halfjaar mutatie
2001 2002
Levensverzekering 318 377 18,9
Schadeverzekering 75 45 - 40,8
Totaal voor belastingen 393 422 7,4
Belastingen 36 12 - 66,7
Totaal na belastingen 357 410 14,8
Specificatie van gerealiseerde operationele verkoopwinsten op onroerend goed
in EUR x miljoen Eerste halfjaar Eerste halfjaar
2001 2002
Levensverzekering 23 173
Schadeverzekering - 14
Totaal voor belastingen 23 187
Belastingen 8 65
Totaal na belastingen 15 122
Bancaire kredietverlening
in EUR x miljard 31 december 30 juni %
2001 2002 mutatie
Nederland
- overheid 2,2 2,7 22,7
- overig zakelijk 58,3 70,5 20,9
Totaal zakelijk 60,5 73,2 21,0
Particulier 64,6 67,8 5,0
Totaal Nederland 125,1 141,0 12,7
Internationaal 129,1 135,6 5,0
Totaal bancaire kredietverlening 254,2 276,6 8,8
Efficiencyratio's bancaire activiteiten per bestuurlijk centrum
in % Eerste halfjaar Eerste halfjaar
2001 2002
ING Europa (excl. ING Direct) 68,2 68,1
ING Asset Management 84,9 83,2
Totaal bancaire activiteiten (excl. ING Direct) 68,9 68,4
Bijlage 8. Aanvullende informatie embedded value
Nieuwe productie en waarde per regio
In EUR x miljoen Nieuwe productie 2001½ Nieuwe productie 2002½
Periodieke Koop- Waarde Periodieke Koop- Waarde Interne
premie sommen nieuwe premie sommen nieuwe rente-
produc- produc-
tie tie
Americas 1.505,0 10.489,0 30,1 920,3 8.916,1 3,1 9,1
Asia/Pacific 615,7 477,1 77,1 591,4 491,1 112,7 16,5
Centraal Europa 74,2 15,7 9,5 70,0 68,4 8,0 12,7
Nederland 101,0 574,2 16,1 85,1 480,6 22,4 11,4
Zuid-west Europa 19,3 497,9 16,4 28,4 829,3 38,6 24,9
Totaal 2.315,2 12.053,9 149,2 1.695,2 10.785,5 184,8 11,8
Nieuwe productie en waarde in opkomende markten**, per regio
In EUR x miljoen Nieuwe productie 2001½ Nieuwe productie 2002½
Periodieke Koop- Waarde Periodieke Koop- Waarde Interne
premie sommen nieuwe premie sommen nieuwe rente-
produc- produc-
tie tie
Americas 28,8 154,7 3,0 6,3 126,5 - 6,5 5,4
Asia/Pacific 397,3 53,3 52,3 400,1 28,1 98,1 19,4
Centraal Europa 56,6 6,4 4,2 49,8 11,6 3,0 11,1
Totaal 482,7 214,4 59,5 456,2 166,2 94,6 17,1
* Vergelijkbare interne rentevoeten zijn niet beschikbaar voor 2001½
** De landen die behoren tot de opkomende markten zijn:
- Americas: Argentinië, Chili, Mexico;
- Asia/Pacific: China, India, Indonesië, Korea, Maleisië, Filipijnen, Thailand,
Taiwan;
- Centraal Europa: Tsjechië, Hongarije, Polen, Roemenië, Slowakije
Bijlage 9. Aandeelhoudersinformatie
Aandelen en warrants
Het gemiddelde aantal aandelen als basis voor de berekening van de nettowinst
per aandeel was 1.924,8 miljoen (1.923,3 miljoen voor de eerste zes maanden
2001). Het aantal uitstaande (certificaten van) gewone aandelen van nominaal EUR
0,24 was ultimo juni 2002 1.992,7 miljoen (inclusief 64,8 miljoen eigen aandelen
ter afdekking van uitstaande opties van ING-medewerkers). Het aantal uitstaande
(certificaten van) preferente aandelen van nominaal EUR 1,20 was ultimo juni
2002 87,1 miljoen. Het dividend op deze preferente aandelen zal tot 1 januari
2004 EUR 0,24 bedragen.
Op 5 januari 1998 zijn 17,2 miljoen warrants B ING Groep uitgegeven. Eén warrant
B geeft de houder onder bijbetaling van de uitoefenprijs van EUR 49,92 tot 5
januari 2008 recht op 2 certificaten ING Groep. Ultimo juni 2002 was het aantal
uitstaande warrants B 17,2 miljoen.
De omzet van (certificaten van) gewone aandelen aan de Euronext Amsterdam Stock
Market was in het eerste halfjaar 2002 706,8 miljoen (dubbeltelling). De hoogste
slotkoers was EUR 31,20, de laagste EUR 23,15. Ultimo juni 2002 was de slotkoers
EUR 26,00.
Notering
De (certificaten van) gewone aandelen ING Groep zijn genoteerd aan de
effectenbeurzen van Amsterdam, Brussel, Frankfurt, Parijs, New York (NYSE) en de
Zwitserse beurs. De (certificaten van) preferente aandelen en warrants B zijn
genoteerd aan de Euronext Amsterdam Stock Market. Warrants B zijn tevens
genoteerd aan de beurs van Brussel. Opties op (certificaten van) gewone aandelen
ING Groep worden verhandeld op de Euronext Amsterdam Derivative Markets en op de
Chicago Board Options Exchange.
Belangrijke data in 2002/2002*:
· 26 augustus 2002: notering ING-aandeel ex interimdividend 2002
· 30 augustus 2002: betaalbaarstelling interimdividend 2002
· 21 november 2002: publicatie resultaten eerste negen maanden 2002
· 15 april 2003: 10.30 uur: Jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders,
Circustheater, Den Haag
* Alle data zijn onder voorbehoud
Reacties
Om te kunnen reageren op artikelen dient u ingelogd te zijn.
Nog geen abonnee? Registreer gratis of bekijk onze abonnementen.