Annette Wiesman

Amsterdam

Sinds eind vorig jaar heeft het ziekenhuis daarom veel moeite gestoken in het vinden van kwalitatief goede ICT’ers om in vaste dienst aan te nemen, in plaats van de tijdelijke externen waarmee tot nu toe veel werd gewerkt.

‘We willen goed toegerust zijn met onze mensen, zodat we klaar zijn voor de grote slagen’, zegt Maurits Ros, programmadirecteur EPD (elektronisch patiëntendossier). Bij de dienst ICT zijn de afgelopen periode circa vijftig mensen aangenomen voor de belangrijke functies, zoals projectleiders en informatieanalisten. Met dank aan de crisis, waardoor de non-profitsector ondanks z’n lagere salarissen weer aantrekkelijk wordt. ‘Momenteel hebben we een vacaturestop, maar gelet op wat op ons afkomt, zullen we absoluut nog mensen nodig hebben.’

Ondanks de krappe economische tijden is de vraag naar ICT’ers de laatste paar jaar toegenomen. Sterker nog: de behoefte aan ICT-personeel is weer net zo groot als vóór 2008. Intussen neemt het aantal hoogopgeleide ICT’ers nauwelijks toe. Volgens de ICT-Marktmonitor van brancheorganisatie ICT Office loopt het tekort daardoor in 2015 op tot ruim 10.000 hoogopgeleiden. De Taskforce ICT van het ministerie van EZ heeft het zelfs over een tekort van 27.000 tot 39.000 (lager opgeleide ICT’ers meegerekend), en waarschuwt dat de Nederlandse economie het komende decennium zal vastlopen als er niets gebeurt. Want de instroom van studenten bij de hogere ICT-opleidingen was de laatste jaren grillig, maar gemiddeld veel te laag.

Volgens directeur Karst Dollekamp van ICT Career neemt de vraag naar ICT’ers inderdaad toe. Het werving- en selectiebureau bemiddelt vooral voor mkb-bedrijven tot 750 medewerkers. ‘Bedrijven waar je als ICT’er veel van het bedrijfsproces meekrijgt.’

Hij signaleert een behoefte aan alle vormen van softwareontwikkeling, zoals Java, SAP, Oracle, Dot.Net en PHP. Niet alleen bij grote ICT-bedrijven, maar ook grote, gespecialiseerde bedrijven die hun eigen software ontwikkelen en branchespecifieke informatie voor hun programmatuur nodig hebben. Daarnaast is er veel vraag naar hoogopgeleide ICT’ers die goed thuis zijn in de bedrijfsprocessen van het bedrijf waar ze komen te werken; een schoenenbedrijf, een zaadveredelaar, een energiebedrijf. ‘Als je die extra kennis hebt, is dat een geweldig voordeel’, aldus Dollekamp.

Niet alleen mkb-bedrijven zijn driftig op zoek naar ICT’ers die thuis zijn in de branche. Ook bij het AMC zouden ze er een moord voor doen. Ros heeft altijd een tekort aan mensen met verstand van het zorgproces. ‘We hebben een team voor het elektronisch patiëntendossier van dertig mensen, en ik voel me spekkoper dat tien ervan ook thuis zijn in de zorg.’

Nu bestaat er landelijk één fulltimeopleiding medische informatiekunde — uitgerekend in het AMC — die jaarlijks hooguit tien afgestudeerde masterstudenten aflevert. Ros lost het op door mensen met een medische opleiding te coachen op ICT-aspecten. Ook ICT’ers uit de zakelijke dienstverlening worden in dienst genomen, maar vaak gaapt er een kloof. Ros droomt van een soort ‘epd’-masteropleiding om medisch opgeleiden bij te scholen. ‘Een goede informatievoorziening is van levensbelang voor zorginstellingen, daar zouden meer gerichte opleidingen voor moeten komen.’

Critici stellen dat werkgevers te weinig visie tonen in het werven van zowel voldoende als goed gekwalificeerde medewerkers. Alleen bij bedrijven waar de nood hoog is, worden er al langer goed doordachte uitgebreide opleidingsprogramma’s aan medewerkers aangeboden.

Het belang wordt enorm onderschat, aldus Dollekamp. ‘Het kunnen volgen van een goede opleiding — al dan niet gecertificeerd — is een van de belangrijkste overwegingen voor de banenzoekende ICT’er. Met kennis van vijf jaar geleden ben je waardeloos voor de markt.’ Ook in hun wervingsbeleid laten werkgevers kansen liggen. Dollekamp moet zijn klanten constant achternazitten zodat ze doorpakken, als ze eenmaal beet hebben. ‘Ik vind het verbazingwekkend hoezeer menig manager in z’n eigen fort blijft zitten en uitstralen: je mag blij zijn dat je voor ons mag werken.’

Om het niet al te beste imago van de ICT-sector te verbeteren, schakelde het platform van hbo-opleidingen met ICT-opleidingen (HBO-i) een bureau voor jongerencommunicatie in (zie kader). Volgens Joris Schuurman van bureau YoungWorks zijn werkgevers nog veel te terughoudend. ‘ICT-Office, de brancheorganisatie van ICT-werkgevers, geeft weliswaar gastlessen op scholen, maar dat is niet meer dan een eerste stap. Voor dit soort veranderingen heb je tien jaar nodig. Bedrijven zouden allemaal vijf middelbare scholen moeten adopteren.’

Nu bedrijven een andere ICT’er willen binnenhalen dan de ouderwetse nerd, zoals teamwerkers of carrièregerichte ICT’ers, zullen ze goed moeten nadenken over het beeld dat ze van de ICT willen geven, vindt Schuurman. ‘Dat ze een tekort hebben aan een nieuw soort ICT’er is niet zo gek, want ze hebben zelf jaren op de stereotiepe functionele ICT’ers geworven.’

Met kennis van vijf jaar geleden ben je als ICT’er waardeloos voor de markt