Inhaalgroei is niet ongewoon

Klaas Broekhuizen

Den Haag

Het wetenschappelijk bureau van de PvdA noemt het bezuinigingsdoel van structureel euro 35 mrd per jaar, zoals door het kabinet geformuleerd, geen 'spijkerharde randvoorwaarde' voor toekomstige begrotingen. Een combinatie van inhaalgroei, dalende werkloosheidsuitkeringen en afnemende stimuleringsmaatregelen kan er zelfs toe leiden dat 'geen extra ombuigingen nodig' zijn.

Dat schrijven directeur Monika Sie van de Wiardi Beckman Stichting (WBS) en Paul de Beer, hoogleraar arbeidsverhoudingen aan de Universiteit van Amsterdam, in het nieuwe nummer van Socialisme & Democratie, het blad van de WBS.

De auteurs erkennen wel dat een trager groeitempo voor de hand ligt gezien de vergrijzing, ecologische beperkingen en de beperkte mogelijkheden om de Nederlandse arbeidsproductiviteit verder op te voeren. Gecombineerd met de toenemende aandacht voor duurzaamheid wijst dit alles 'in de richting van een structureel lagere welvaartsgroei, met als gevolg een structureel financieringsprobleem'.

Econoom Bernard van Praag komt in een ander artikel in S& D - gewijd aan vergrijzing - tot de conclusie: 'De moderne welvaartsstaat zoals wij die na de Tweede Wereldoorlog hebben opgebouwd zal in de komende decennia niet handhaafbaar zijn.' Een combinatie van lagere uitkeringen en hogere premies moet de oplossing bieden.

Sie en De Beer stellen dat het concurrerende bureau van het CDA bij de taakstelling om het gat van euro 35 mrd in de begroting te dichten, veel te eenzijdig is gaan hangen aan de bezuinigingskant, overigens gevoed door de uitgangspunten van het kabinet (waar de PvdA ook deel van uit maakt). Lastenverzwaring moet wel degelijk als optie op tafel blijven liggen, ook al zijn er twintig ambtelijke werkgroepen voor het onderzoeken van bezuinigingskansen en nul voor het ontwikkelen van mogelijke lastenverzwaringen.

De Groningse hoogleraar Flip de Kam en zijn Leidse collega Koen Caminada vullen die leemte en dragen een gereedschapskist vol belastingverhogingen aan, goed voor een kleine euro 22 mrd. Een derde daarvan wordt bij de hypotheekrenteaftrek gevonden en euro 4 mrd bij een uniform btw-tarief van 17%.

Rutger Claassen, redacteur bij S& D, stelt dat de PvdA de gestage invoering van marktwerking in de zorg moet terugdraaien. Hij vreest voor de publieke functie van met name de ziekenhuizen. Meer marktwerking zou worden gezien als oplossing voor het begrotingsprobleem.

De Kam en Caminada dragen een kist vol belastingverhogingen aan, goed voor een kleine euro 22 mrd