Martin Visser
Brussel
De Griekse regering onderzoekt met de Europese Commissie en de eurolanden de mogelijkheid eigen schuld terug te kopen. Daarvoor zou het Europese noodfonds geld aan de Grieken moeten lenen. Op die manier hopen de Grieken en de eurolanden te voorkomen dat de schuld geherstructureerd moet worden.
De Griekse minister van financiën, Giorgos Papaconstantinou, heeft deze mogelijkheid geopperd op het World Economic Forum in Davos. Formeel wordt er nog niet over onderhandeld: het idee 'ligt op tafel, maar maakt geen deel uit van officiële besprekingen'.
De Franse minister van financiën, Christine Lagarde, bevestigde dat er aan deze optie gedacht wordt en diverse internationale media berichten dat er een concreet plan in de maak is. 'Op dit moment worden er gesprekken over gevoerd, maar ik denk niet dat er al consensus bestaat.'
Volgens persbureau Dow Jones zou het plan zijn om euro 36 mrd tot euro 44 mrd aan schuld op te kopen. Het idee is dat de Grieken hun eigen staatsobligaties terugkopen, die momenteel een veel lagere waarde hebben. Daarmee zou de regering een financieel voordeel boeken. Het geld voor deze operatie zou Griekenland dan moeten lenen van het Europese noodfonds.
Griekenland kreeg vorig voorjaar al een rechtstreekse lening van euro 110 mrd van de eurolanden en het Internationaal Monetair Fonds. Snel daarna is het noodfonds opgetuigd, waaruit Ierland als eerste een lening kreeg om de noodlijdende banken overeind te kunnen houden.
Veel beleggers zijn bang dat Griekenland vroeg of laat zijn schulden moet herstructureren. Dan zouden de houders van staatsobligaties, waaronder veel banken en andere financiële instellingen, flinke verliezen maken. Volgens sommige media zou het noodfonds dan een zeer langlopende lening aan Griekenland verstrekken. Met de terugkoopoptie kan dan afstempeling van schulden worden voorkomen, omdat de druk op Griekenland om af te lossen kleiner wordt.
De ministers van financiën van de eurolanden studeren al enkele weken op de mogelijkheid het Europese noodfonds effectiever te maken. Door grote kasbuffers en overgaranties kan het fonds slechts euro 250 mrd uitlenen van de gegarandeerde euro 440 mrd. Zaterdag zei de financieel directeur in deze krant dat dit verschil onder andere zo groot is, omdat het fonds ook een buffer aanhoudt om de rentebetalingen van Ierland te kunnen garanderen. Zonder deze buffer krijgt het fonds geen triple-A-status en is het duur om geld uit de markt te halen.
De eenvoudigste manier om de capaciteit van het fonds te vergroten, is om de garanties van de lidstaten te verhogen. Daarnaast bespreken de ministers of het fonds niet meer zou kunnen doen dan alleen noodleningen verstrekken. Volgens Lagarde is een mogelijkheid dat het fonds rechtstreeks staatsobligaties van zwakke landen opkoopt. Dit plan wordt ook actief gepromoot door de Europese Centrale Bank.
Goedkope schuld
Griekenland zit diep in de schulden
Beleggers zijn bang voor afstempeling staatspapier
Een optie is dat Grieken eigen staatsobligaties opkopen
Daarvoor lenen ze geld van Europees noodfonds
Dat geeft Grieken weer een beetje lucht