Van onze redacteuren

Amsterdam

Veel Zuid-Europese multinationals hebben een financiële holding in Nederland. Ook het Italiaanse olieconcern Eni, het grootste bedrijf van Zuid-Europa. Reden is het gunstige fiscale ­klimaat in Nederland.

Eni, dat over 2011 een omzet haalde van € 110 mrd, heeft bijna alle activiteiten buiten Italië onder een Nederlandse bv hangen, Eni International. Alleen een aantal activiteiten in India, Pakistan en Indonesië valt onder een holding in het Verenigd Koninkrijk. De dochterondernemingen die wel onder de Nederlandse holding vallen, zijn goed voor ongeveer 50% van de totale omzet.

Eni is wereldwijd actief in de olie- en gaswinning, maar vooral in Europa en Noord-Afrika, met name in Libië en Egypte. Daarnaast heeft het concern belangen in pijpleidingen in het Zwarte Zeegebied, die vanuit de Kaukasus naar Turkije en de Balkan lopen. Met deze leidingen wordt gas via de Zwarte Zee naar Midden- en Zuid-Europa getransporteerd. De belangrijkste zijn de Blue Stream-pijpleiding en het nog aan te leggen South Stream.

De joint ventures van Eni waar deze pijpleidingen toe behoren, zijn in Nederland gevestigd. Ook de internationale tak van een beursgenoteerde dochter van Eni, Saipem, is een Nederlandse bv. Dit bedrijf bouwt boorplatforms.

Van het totale eigen vermogen van Eni (€ 60 mrd) is de helft ondergebracht in de Nederlandse holding. In deze holding wordt de omzet niet geconsolideerd, maar worden alleen dividenden van de internationale dochters ontvangen. Deze dividenden worden daarna overgemaakt aan het moederbedrijf in Rome. De dividenden zijn door het gunstige fiscale regime in Nederland geheel vrij van belastingen.

Andere grote Italiaanse multinationals die een holding- of financieringsmaatschappij in Nederland hebben, zijn energieconcern Enel, autofabrikant Fiat, verzekeraar Generali en Telecom Italia.

De Italiaanse overheid loopt door deze concernstructuren belastinginkomsten mis, maar tilt daar in het geval van Eni waarschijnlijk niet te zwaar aan. De Italiaanse staat heeft een belang van 30% in het concern en profiteert via een omweg ook van de belastingvoordelen in Nederland.

Nagenoeg alle internationale activiteiten van Eni vallen onder een Nederlandse holding