Frits Conijn

Amsterdam

‘Schandalig’, ‘bespottelijk’ en ‘de bescherming van een laffe tiran’. Sergei Lavrov, de Russische minister van buitenlandse zaken, riep zondag met een veto over de resolutie over Syrië in de VN-Veiligheidsraad de woede van de westerse landen over zich af. Hoewel de vrijetijdsdichter zijn harde boodschap verpakte in vriendelijke volzinnen, kon hij deze felle reactie niet vermijden.

De in 1950 geboren Sergei Lavrov wordt omschreven als een briljante diplomaat en een geboren onderhandelaar. Een charmeur ook, die graag dure pakken draagt en zijn gasten dure, (belastingvrije) whisky serveert. Anders dan veel van zijn voorgangers is hij tijdens vergaderingen altijd het middelpunt van de belangstelling. ‘Dat heeft hij niet alleen te danken aan zijn goed verzorgde uiterlijk, maar ook aan zijn messcherpe verstand’, aldus een anonieme Rusland-deskundige tegen de BBC.

Lavrov lijkt eerder een man van de fluwelen handschoen dan van de ijzeren vuist. Qua optreden vertoont hij dan ook meer overeenkomsten met Edouard Sjevardnadze die namens de Sovjet-Unie onder andere onderhandelde over de hereniging van Duitsland, dan met een houwdegen als Andrej Gromyko, die met zijn rigide optreden in het buitenland de bijnaam ‘Mr. Nyet’ kreeg.

Lavrov geeft vaak de indruk op eigen houtje te opereren en afstand te houden tot het Kremlin. Maar dat is slechts schijn. Al sinds de afronding van zijn studie in 1972 werkt hij voor het ministerie van buitenlandse zaken en weet langzamerhand dus wel dat hij de belangen van het vaderland op de eerste plaats moet stellen. Anders was hij immers nooit de langst zittende minister van buitenlandse zaken geworden.

De inmiddels 61-jarige Lavrov begon zijn carrière als Sovjet-diplomaat in Sri Lanka. Daarna werd hij overgeplaatst naar de Russische ambassade bij de Verenigde Naties in New York. De ineenstorting van de Sovjet-Unie in 1991 overleefde Lavrov met gemak en in 1994 werd hij benoemd tot de ambassadeur bij de Verenigde Naties. Daar was hij een soepele onderhandelaar, maar deed hij nooit pogingen zijn mandaat op te rekken.

In maart 2004 werd Lavrov door president Poetin benoemd tot minister van buitenlandse zaken. Onder zijn leiding werd de Russische buitenlandse politiek pragmatischer, zonder dat de doelen wezenlijk veranderden. Volgens waarnemers heeft Lavrov daar ook niet veel invloed op. Hij behoort niet tot de vertrouwelingen van Poetin en bij de formulering van het beleid wordt hij nauwelijks betrokken.

In zijn optreden is Lavrov een vat vol tegenstellingen. Zo draagt hij voor de camera’s altijd een duur pak en een onberispelijke das, maar schrijvende journalisten ontvangt hij soms in een afgedragen T-shirt met een afbeelding van dansende kikkers. Verder mag de als formeel bekendstaande Lavrov toelichtingen op zijn beleid graag doorspekken met anekdotes uit zijn persoonlijke leven.

Lavrov groeide op als zoon van hooggeplaatste ambtenaren en heeft nooit armoede gekend. Zijn studiejaren bracht hij door aan het prestigieuze Moscow Institute of Foreign Relation. Daar ontpopte hij zich als een briljante student.

Onder invloed van een van zijn favoriete leraren wilde hij op jonge leeftijd eigenlijk een carrière in de natuurkunde, maar zijn moeder haalde hem over te kiezen voor de diplomatie.

In zijn vrije tijd maakt Lavrov gedichten en speelt hij gitaar. Door de leiding van zijn opleiding werd hem zelfs gevraagd het universiteitslied te componeren. Volgens zijn medestudenten was hij in die tijd een verstokte communist die ook over de nodige sociale vaardigheden beschikte. Zo stond hij op elk feest in het middelpunt van de belangstelling.

Tegenwoordig kan Lavrov beter worden omgeschreven als een echte levensgenieter. Zo is hij gek op gerechten uit de Italiaanse keuken en laat hij de drank niet staan. Dat neemt niet weg dat het verlangen naar avontuur nog niet is verdwenen. Minimaal een keer per jaar vertrekt Lavrov met zijn vrienden voor een kampeertocht in de wildernis van Siberië en is hij in staat om zonder lucifers vuur te maken.

Sergei Lavrov

Foto: Reuters