Wessel Gossink

Utrecht

Het aantal reizigers dat gebruikmaakt van OV-fiets, de fietsverhuurdienst van de NS, is de afgelopen twee jaar explosief gegroeid. Het dochterbedrijf had vorig jaar 67.000 klanten die 670.000 ritten maakten, een verdubbeling ten opzichte van 2007, zegt directeur Kaj Mook (32) van OV-fiets.

De groei is vooral het gevolg van meer zakelijke klanten, die van hun werkgever een OV-fiets-abonnement krijgen. Volgens Mook is inmiddels de helft van het aantal verhuringen zakelijk. Voor dit jaar rekent hij op een groei met ruim 25% naar 850.000 ritten.

De Nederlandse Spoorwegen namen twee jaar geleden de exploitatie van OV-fiets over van de Stichting OV-fiets. Via de overname moest de destijds financieel kwakkelende fietsverhuurdienst kunnen groeien, om zo commercieel levensvatbaar te worden. Volgens Mook is OV-fiets op dit moment nog niet rendabel, maar stevent het bedrijf daar wel op afzienbare termijn op af. 'Bij een schaalgrootte van een miljoen verhuringen per jaar en zo'n 100.000 klanten is het rendabel te exploiteren.'

Commerciële fietsverhuurplannen blijken ondanks vele pogingen internationaal maar moeilijk winstgevend te krijgen. Dat ligt volgens Mook aan de opzet ervan. Stadsfietsplannen als die van JCDecaux, een groot Frans buitenreclameconcern, kosten volgens hem alleen al per stallingsplaats een paar duizend euro. 'Bij ons gaat 80% van de uitgifte via bestaande, bemande stallingen. Dan hoef je alleen te investeren in scanners en fietsen.' Daarnaast scheelt de landelijke schaalgrootte van de NS fors bij onder meer de inkoop van diensten en producten.

De vrees vooraf dat de overname door de NS ten koste zou gaan van het maatschappelijke doel van de fietsdienst, is volgens Mook onterecht gebleken. OV-fiets heeft nu tweehonderd huurlocaties in het land, zestig meer dan eind 2007. 'We roepen: overal een fiets. Dan moet je ook verhuur op kleine stations aanbieden.' Voor dergelijke uitbreidingen maakt OV-fiets wel gebruik van subsidies van gemeenten en provincies: 'Op commerciële basis zijn die investeringen niet te doen.' Hoeveel de NS zelf in OV-fiets geïnvesteerd heeft, zegt hij niet exact aan te kunnen geven. 'Het gaat in elk geval om miljoenen euro's, in onder meer nieuwe fietsen, marketing en IT.'

Dit jaar evalueren de NS en het ministerie van Verkeer en Waterstaat beide de toekomst van OV-fiets. Wat de spoorvervoerder betreft, is de beslissing duidelijk. 'We willen ermee door', zegt Mook. Volgens de directeur past OV-fiets goed in de plannen van de NS om meer activiteiten op het gebied van vervoer van en naar het station aan te bieden om zo meer reizigers naar het spoor te lokken, net zoals het minderheidsbelang van de NS in busvervoerder Qbuzz of de samenwerking met autodeelbedrijf GreenWheels.

Naast de NS moet ook minister Eurlings beslissen of het spoorbedrijf permanent met OV-fiets door mag gaan. Hij zal dat voor 1 juli doen, zo laat een woordvoerder van Verkeer en Waterstaat weten.

De snelle groei van OV-fiets is volgens Mook internationaal opgevallen. 'Tot vanuit Australië toe krijgen we aanvragen om informatie', zegt de directeur. De Nederlandse Spoorwegen gaan de komende weken ook op de Olympische Spelen OV-fiets onder de aandacht brengen, door vierhonderd fietsen in Vancouver gratis te verhuren. Het is hoofdzakelijk gericht op aandacht van Nederlandse klanten. 'Maar ook lokaal is er veel interesse', zegt Mook.

Voor het via internationale licenties uitbaten van OV-fiets, vindt hij het nog te vroeg, omdat het bedrijf zelf nog volop in ontwikkeling is. 'Maar we bekijken zeker of we het concept ook kunnen toepassen bij Abellio, de Britse activiteiten van de NS.'

Zakelijke reizigers zijn nu goed voor de helft van de verhuringen van OV-fiets en

dat aandeel groeit

Kaj Mook