Olivier van Beemen

Amsterdam

De Franse telecommarkt is in rep en roer sinds nieuwkomer Free Mobile dinsdag stuntprijzen aankondigde: maandelijks een uur bellen en 60 sms-berichten voor € 2, onbeperkt internet en bellen naar 40 landen voor € 19,99 per maand. Die prijzen gelden voor de eerste 3 miljoen abonnees, daarna kunnen ze stijgen.

‘Wij zijn twee tot veertien keer goedkoper dan de bestaande abonnementen’, zei bestuursvoorzitter Xavier Niel op een persconferentie in Parijs. Free, een dochter van het uitsluitend in Frankrijk actieve Iliad, won in 2010 de vierde licentie op de Franse 3G-markt en heeft sindsdien een eigen netwerk aangelegd dat 30% van de bevolking dekt. Om de rest ook te bereiken, sloot het een akkoord met marktleider Orange, de mobiele tak van France Télécom.

Jarenlang verdeelde het drietal Orange, SFR (dochter van Vivendi) en Bouygues de ruif van meer dan € 5 mrd die Franse draadloze telefoongesprekken jaarlijks opleveren. De tarieven van de drie aanbieders met eigen netwerk ontliepen elkaar nauwelijks en een recordboete van € 534 mln die de Franse mededingingsautoriteit hun in 2005 oplegde wegens prijsafspraken, bracht weinig verandering.

Gedrieën beheersen ze 90% van de markt, terwijl enkele tientallen virtuele aanbieders (zonder eigen netwerk) 10% in handen hebben. De Franse prijzen voor mobiele telefonie behoren daardoor tot de hoogste van Europa en de Europese Commissie betreurde ‘het gebrek aan dynamiek’ op de Franse markt.

Vorig jaar kwam er enige verandering, toen Orange en SFR besloten een btw-verhoging door te berekenen aan klanten. De virtuele aanbieders slaagden erin 2,5 miljoen (4% van de markt) klanten weg te kapen, wat er volgens analisten op duidt dat de trouw van Franse consumenten aan hun merk gering is.

Free Mobile hoopt op den duur een kwart van de markt te veroveren, hetzelfde percentage als het met vaste telefonie heeft bereikt. Marktanalist Josselin Gillet van Wireless Intelligence verwacht dat de nieuwkomer eind 2013 iets meer dan 4% zal bezitten en twee jaar later 6%, het percentage dat Free naar eigen zeggen nodig heeft om uit de kosten te komen.

‘Franse consumenten hebben lange tijd veel geld betaald voor hun telefoontjes’, zegt Gillet. ‘Andere aanbieders zullen hun tarieven nu snel laten zakken. Ik denk dat twee derde van de internetabonnees van Free binnen een jaar overstapt, ruim 3 miljoen klanten. Daarna is het moeilijk te voorspellen hoe de markt zich ontwikkelt.’

Free verdiende zijn sporen de afgelopen jaren als pionier op het gebied van ‘triple play’, het gebundelde aanbod van internet, tv en vaste telefonie. Op dat gebied hoort Frankrijk tot de goedkoopste en meest vernieuwende landen van Europa.

Behalve met lage prijzen heeft Free ook een reputatie opgebouwd op marketinggebied. ‘Il a Free, il a tout compris’, luidt de slogan van de aanbieder: hij heeft Free, hij heeft het helemaal begrepen. Dat lijkt in elk geval te gelden voor de internetcampagne die voorafging aan de presentatie van de nieuwste service. Free heeft daaraan nauwelijks geld uitgegeven, maar voedde op gezette tijden de geruchtenstroom op internet en in de klassieke media.

Maandenlang werd er gespeculeerd over de precieze datum van de lancering en verscheen er mysterieuze informatie op de site van Free, die door ‘fans’ op sociale media werd doorgestuurd. Le Monde schatte de waarde van deze buzz op € 8 mln.

Niel presenteerde zijn nieuwe service in een volle zaal op een podium zonder statig katheder, in spijkerbroek en wit overhemd, en deed denken aan de vorig jaar overleden topman Steve Jobs van Apple. Hij noemde de lancering van Free Mobile een ‘bevrijding’ voor Franse consumenten.

Op de recentelijk geveilde 4G-frequenties veroverde Free geen licentie, maar zal het tegen vergoeding gebruik mogen maken van bandbreedte van de concurrentie.

De ontwikkelingen in Frankrijk kunnen interessant zijn voor de Nederlandse markt, die eveneens wordt beheerst door drie spelers met eigen netwerk: KPN, Vodafone en T-Mobile.

Na jaren van felle concurrentie en dankzij succesvolle dochterondernemingen en virtuele aanbieders, liggen de prijzen in Nederland wel aanzienlijk lager dan in Frankrijk. Hier zijn telecomaanbieder Tele2 en de kabelbedrijven Ziggo en UPC kandidaten om een eigen netwerk aan te leggen.

‘Wij zijn 2 tot 14 keer goedkoper dan de bestaande abonnementen’

‘Wij zijn 2 tot 14 keer goedkoper dan de bestaande abonnementen’

Concurrentie

Orange, SFR en Bouygues hebben nu 90% van markt.

Onbeperkt bellen en internet bij Free kost € 19,99 p/m.

Free heeft veel ‘fans’ die gratis reclame maken. Op internet ontstond een hype ter waarde van € 8 mln.

Nederland heeft ook drie spelers en mogelijk ruimte voor vierde.