Van onze redacteur

Onjuiste waardering van vastgoed is een bedreiging voor de financiële sector, aldus DNB. De vastgoedsector vindt DNB onzorgvuldig, maar er is ook steun.

Amsterdam

‘Tendentieus en onzorgvuldig.’ Dat is het oordeel van Cuno van Steenhoven over de uitspraak van de Nederlandsche Bank (DNB) dat te hoog gewaardeerd commercieel vastgoed een gevaar vormt voor de stabiliteit van de financiële sector. Van Steenhoven is bestuursvoorzitter van DTZ Zadelhoff, de grootste vastgoedadviseur en -taxateur van Nederland.

Neprom, de brancheclub van projectontwikkelaars, meent dat de toezichthouder op de financiële sector ‘onnodig paniek zaait’. Volgens Jan Fokkema, directeur van Neprom, brengt DNB ‘ten onrechte de gehele commercieel vastgoedmarkt in diskrediet’.

Volgens Van Steenhoven suggereert Jan Sijbrand, directeur toezicht van DNB, dat de taxaties onnauwkeurig zijn. ‘De taxaties worden gewetensvol gedaan op basis van de verwachte huurstroom. Dat gebeurt elk jaar in het commerciële vastgoed.’ De bestuursvoorzitter van DTZ geeft aan DNB te zullen uitnodigen. ‘Dan zal ik uitleggen hoe wij werken.’

Directeur Fokkema van de Neprom erkent dat de afwaardering van verouderde kantoren vaak nog niet of onvoldoende heeft plaatsgevonden. Maar volgens hem zit de pijn vooral bij fondsen met particuliere beleggers. Versnelde afwaardering zal bij de banken tot forse schades leiden. Hij wijst er verder op dat de Neprom samen met andere partijen bezig is de leegstand bij de kantoren te bestrijden.

De Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) zegt de uitspraken van Sijbrand ‘serieus’ te nemen. ‘We zullen hierover in gesprek gaan met de toezichthouder’, aldus een woordvoerder van de NVB. Inhoudelijk wil hij niet ingaan op het noodsignaal van DNB. ‘De uitspraken passen bij een zichtbare toezichthouder en een transparante financiële sector.’

Een woordvoerder van ING spreekt over ‘uitdagende marktomstandigheden’, maar wijst erop dat het concern al veel maatregelen heeft genomen om de blootstelling aan de vastgoedsector te verminderen.

Een bankier die anoniem wil blijven, ziet de opmerkingen van Sijbrand vooral als ‘een verhoging van het gevoel van urgentie’. ‘Voor mij is het wel de vraag of je in deze roerige tijd de marktwaarde van commercieel vastgoed wel goed kunt vaststellen.’ Verder vraagt hij zich af of Sijbrands opmerkingen bijdragen tot rust op de markt. ‘Er zit veel emotie in de markt met het gevaar van een doorgaande neerwaartse spiraal.’ De bankier adviseert te stoppen met het bouwen van nieuwe kantoren en winkelpanden en de bestaande panden verduurzamen.

Op een bijeenkomst afgelopen donderdag van Dynamis, een netwerk van twaalf grote regionale makelaars, zei Ruud Dekkers, voorzitter van de accountantsorganisatie Nivra, dat de kwaliteit van de accountantscontrole op vastgoed beter moet.

Er is inmiddels een praktijkhandleiding geschreven voor accountants die actief zijn in de vastgoedsector. Daarin staat onder meer dat de uitkomsten van taxaties van vastgoed niet klakkeloos voor waar kunnen worden aangenomen.

‘Taxaties worden gewetensvol gedaan op basis van de verwachte huurstroom’

Leegstaand kantoorpand in Nijmegen. Foto: Hollandse Hoogte