Kevin Zuidhof

Pas bestaande code beroepsvereniging toe

De gedragscode voor lobbyisten, waar de PvdA om heeft gevraagd, bestaat al jaren. Maar het ambtelijk apparaat van de Tweede Kamer weigert tot op de dag van vandaag om hier gebruik van te maken. Dat is verbazingwekkend, want door het negeren van deze gedragscode wordt de vrije toegang van lobbyisten tot de Tweede Kamer de facto nu bepaald door willekeur en vriendjespolitiek.

In het Tweede Kamergebouw spreekt menig politicus over het gemis van een gedragscode voor lobbyisten. In datzelfde gebouw maken ambtenaren geen gebruik van een bestaande gedragscode van de Beroepsvereniging voor Public Affairs (BVPA). Diezelfde beroepsvereniging waarborgt ook nog eens de naleving van deze gedragscode.

Aanleiding tot de hernieuwde roep om een gedragscode is de berichtgeving over de financiële hulp van de tabaksindustrie aan de horeca. Voor sommige Kamerleden is het onduidelijk namens wie lobbyisten precies optreden en wie hen financiert. Dit soort zaken komen in de gedragscode gewoon aan bod en zijn daarin geregeld.

De Tweede Kamer heeft wel een 'register' waarop namen staan vermeld van mensen die vrije toegang tot de Tweede Kamer krijgen. Hoe je op die lijst komt en welke criteria daarvoor gelden, is onduidelijk. Dit staat haaks op het uitgangspunt waar het TweedeKamergebouw toch voor bedoeld is, namelijk democratische controle. Met het nu beschikbare 'register' en met het uitblijven van een gedragscode ontbreekt in ieder geval elk toetsingskader en is er geen transparantie.

De BVPA, waarbij de meeste professionele public affairs-beoefenaars zijn aangesloten, heeft al sinds jaar en dag een gedragscode. Leden zijn gehouden aan die code en aspirantleden dienen de code eerst te onderschrijven alvorens ze lid kunnen worden. Eén van de artikelen daaruit is dat een lobbyist altijd vertelt wie hij is en namens wie hij optreedt. Belangenverstrengeling is daarnaast uit den boze. Een lid dat zich niet zou houden aan de gedragscode kan na een klacht onherroepelijk tot de orde worden geroepen door de handhavingscommissie van de BVPA. De commissie kan besluiten om het lid te schorsen.

Zonder lidmaatschap van de BVPA zou je niet op de lobbyistenlijst van de Tweede Kamer mogen staan. Door het lidmaatschap van de BVPA is duidelijk dat de lobbyist zich aan de gedragscode houdt. Maar het belangrijkste is dat deze code willekeur en vriendjespolitiek uitsluit.

Het Presidium van de Tweede Kamer, waarin voorzitter en ondervoorzitters van de Tweede Kamer zitting hebben, zou de bestaande gedragscode van de BVPA snel moeten invoeren. Om zo tegemoet te komen aan de wens van Kamerleden en een einde te maken aan de huidige willekeur en vermeende vriendjespolitiek.

Kevin P. Zuidhof is directeur van het public affairs kantoor IvCB en oud-voorzitter van de Beroepsvereniging voor Public Affairs.