Frank Gersdorf

De zomer van 2009 kan een bijzondere worden. Een zomer waarin we allemaal nog voor een laatste keer genieten van onze welvaart. De echte klap komt daarna, vrezen velen.

Amsterdam

Na de zomer wordt alles anders. De werkloosheid gaat dan echt hard omhoog en als we pech hebben, raakt ook nog eens een op de drie Nederlanders besmet met het Mexicaanse griepvirus. 'De grote klap komt na de vakantie', zo zingt het in toenemende mate rond.

Toch gaan we massaal op vakantie. We kiezen bestemmingen dichter bij huis, maar gaan.

Onlogisch, maar wel verklaarbaar, zegt de Rotterdamse hoogleraar consumentengedrag Stijn van Osselaer. 'Rationeel is dat we onmiddellijk onze uitgaven aanpassen als we weten dat we werkloos kunnen worden. Maar velen denken op dit moment nog dat het toch wel zal meevallen. Ze hebben zelf nog weinig last van de kredietcrisis en zijn alle slechte berichten beu. Ze gaan gewoon op vakantie en hebben een houding van: komt tijd, komt raad.'

Er zijn er ook, zegt Van Osselaer, die bewust kiezen voor een 'galgenmaal'. 'Ze willen nog een laatste keer de zomervakantie uitbundig vieren voor het niet meer kan.'

Of de zomer van 2009 echt het moment wordt van de waterscheiding - met een Nederland van 'daarvoor' en een Nederland van 'daarna' - weten we pas als we kunnen terugkijken, stelt de Amsterdamse marktonderzoeker Maurice de Hond. 'Het zou kunnen dat de zomer een belangrijk keerpunt wordt, maar het is niet iets waar in de bevolking vaak over wordt gesproken. Ik heb er ook nog geen onderzoek naar gedaan.'

Ook De Hond constateert dat veel mensen op dit moment niet willen geloven dat het toch slechter kan worden.

Intussen zijn er voldoende aanwijzingen dat de herfst er heel anders uitziet dan het voorjaar. Waar niemand weet of het griepvirus werkelijk in Nederland doorbreekt en het openbare leven lamlegt, zijn alle economen en arbeidsmarktdeskundigen het erover eens dat er in het najaar massaal banen verdwijnen.

Van 9000 per maand, het lage tempo van de afgelopen vijf maanden, zal na de bouwvak geen sprake meer zijn. De gemiddeld 730.000 werklozen die het Centraal Planbureau dinsdag voor 2010 voorspelde, halen we heus wel, zegt de Amsterdamse econoom Paul de Beer. In de afgelopen periode hadden gemiddeld 348.000 mensen geen baan.

Maar de écht harde klap verwacht De Beer overigens niet deze herfst, maar na de kerstmaaltijd en de oliebollen. 'Het zou me niks verbazen als de echte dreun pas volgend jaar komt.'

Pagina 3: gering banenverlies

Nog even genieten