Goedkoopste beleggingsfondsen leveren meestal de beste rendementen

Frits Conijn

Amsterdam

De duurste beleggingsfondsen leveren vaak de minste prestaties voor hun klanten. Beleggers zijn meestal beter af met beleggingsfondsen die minder kosten in rekening brengen. Dat schrijft fondsenbeoordelaar Morningstar in een onderzoeksrapport.

'Goedkope fondsen bieden meer kans op een mooi rendement', aldus onderzoeker Russel Kinnel van Morningstar.

Als voorbeeld noemt hij het Aegon Wereld Index Fonds. Dit beleggingsfonds bracht zijn klanten afgelopen jaar 0,6% van het beheerde vermogen in rekening en verloor in 2008 16,9%. Daarmee presteerde het aanzienlijk beter dan fondsen als het IVM Aandelenfonds en het Allianz Duurzaam Aandelenfonds, die respectievelijk 33,2% en 21,8% moesten inleveren. Deze fondsen vragen een veelvoud van het fonds van Aegon. Bij vastgoed en obligaties is het beeld soortgelijk.

Dit heeft tot gevolg dat de dure fondsen vaak een lagere beoordeling krijgen van Morningstar. Wanneer de kosten 1% hoger uitvallen, daalt het rapportcijfer voor het rendement op een schaal van één tot tien gemiddeld met 0,6 punten.

'In verhouding tot de geleverde prestaties brengen veel fondsen te hoge kosten in rekening', beaamt Jeroen Vetter van SNS Fundcoach, een verkoper van beleggingsfondsen. 'Het valt niet mee om dure beleggingsfondsen te vinden die door de jaren heen toegevoegde waarde leveren.'

'Duurdere fondsen worden vaak aangeboden door kleine effectenhuizen die op trends inspelen', zegt Freddy van Mulligen van Morningstar. 'Dat betekent dat zij relatief veel onderzoekskosten maken. Maar het draagvlak voor deze kosten is geringer dan bij de grote fondsen. Bovendien zijn de meeste trends slechts tijdelijk van aard. Als die weer verdwenen zijn, blijven de prestaties achterwege.'

Dit heeft tot gevolg dat veel van de gespecialiseerde fondsen slechts een kort leven is beschoren. In de technologiesector bijvoorbeeld werd tijdens het instorten van de internetzeepbel in 2000 de helft van het aantal duurdere fondsen opgeheven. Met als gevolg dat die niet meer konden profiteren van de opleving die in 2003 volgde.

Volgens het Morningstar-onderzoek zijn de kosten van beleggingsfondsen een soort contra-indicator. Beleggers die kiezen voor de goedkoopste oplossing hebben volgens het rapport de grootste kans op een mooi rendement.

Bij aandelenfondsen is de kans op succes volgens het onderzoek bij de goedkoopste fondsen twee keer zo groot en bij obligatiefondsen is deze kans zelfs zes keer groter. 'Beleggers kunnen zich allerhande ingewikkelde beschouwingen besparen', zegt onderzoeker Russel. 'Zij moeten gewoon de fondsen selecteren met een geloofwaardig verhaal die lage kosten in rekening brengen.'

Vetter van SNS Fundcoach constateert dat de kosten van de beleggingsfondsen de afgelopen tijd flink zijn gestegen. 'De fondsen worden tegenwoordig niet alleen meer aangeboden door het eigen effectenhuis, maar ook door andere banken. Maar die eisen daarvoor wel een vergoeding. Bovendien moeten de fondsen vaak zelf hun producten onder de aandacht brengen van beleggers.'

Dure fondsen krijgen meestal een lager oordeel van Morningstar

'Kosten zijn goed te gebruiken als contra-indicator'