Het meest vernieuwende project van beleggersbank BinckBank is misschien wel TOM, de optiebeurs die het heeft opgezet samen met Optiver en ABN Amro. Doel: concurreren met de Amsterdamse optiehandel van NYSE Euronext. Reden: ergernis over te hoge tarieven. TOM is zelfs genomineerd voor een innovatieprijs. Leuk natuurlijk, maar wat levert het BinckBank anno 2012 eigenlijk op?

In de jaarverslagen van de onlinebroker staat dat BinckBank sinds 2009 € 7,5 mln aan kapitaal heeft gestort in TOM. Dat is nog steeds verliesgevend en blijft dat voorlopig, zo blijkt uit de resultaten die Binck maandag bekend maakte over het vierde kwartaal van vorig jaar. Daarin nam het een extra verlies op TOM van € 1,3 mln. Het was een van de redenen dat de winst van de onlinebroker met 43% lager uitkwam, een flinke tegenvaller.

In de toelichting op het extra verlies staat te lezen dat de ‘datum waarop TOM quitte draait, verder in de toekomst is komen te liggen’. Slecht nieuws, zo lijkt het. Maar zo simpel is het niet. De reden dat TOM er langer over doet om winstgevend te worden, is precies dat wat de oprichters hadden gehoopt. In reactie op de komst van TOM heeft NYSE Euronext de prijzen voor de handel in opties in Amsterdam per 1 december vorig jaar fors verlaagd, van € 0,75 naar € 0,40 per optiecontract. Die prijsreductie van Euronext dwong TOM, dat beloofd heeft altijd aanzienlijk goedkoper te zijn, daar weer flink onder te gaan zitten. Het maakte eind vorig jaar bekend slechts € 0,20 per optiecontract te rekenen, minder dan waar eerder op was gerekend.

BinckBank verhandelt twintig miljoen Amsterdamse optiecontracten per jaar voor haar klanten, voornamelijk particuliere beleggers, zo zei bestuursvoorzitter Koen Beentjes maandag. Bijna alle orders gaan nog steeds naar Euronext, totdat TOM volledig operationeel is. Dankzij de prijsverlaging van Euronext van 46% zakken de kosten daarvoor van circa € 15 mln in 2011 naar €  8 mln voor heel 2012. Het doel van BinckBank is alle optiecontracten uiteindelijk naar TOM te sturen, en niet meer naar Euronext. Als TOM er in slaagt alle optieseries aan te bieden — volgens planning in de loop van dit jaar — kan de besparing voor BinckBank volgens Bartjens oplopen van € 7 mln tot € 11 mln. Dat is fors voor een bedrijf dat over 2011 een nettowinst rapporteerde van €  34,2 mln. Zelfs als TOM zelf verlieslijdend blijft, zou het via deze kostenbesparingen toch moeten bijdragen aan de winst van Binck.

Van het voordeel van de lagere tarieven bij Euronext profiteren echter ook de concurrenten van BinckBank. En die hebben geen stuiver geïnvesteerd in TOM. Als zij in reactie hun tarieven voor klanten verlagen, wordt Binck gedwongen te volgen en verliest ze een deel van de gewonnen marge. Maar aandeelhouder BinckBank is nog steeds de enige effectenbank die straks optieorders naar TOM kan gaan sturen en profiteert van het bodemtarief van dat platform. Een mooi concurrentievoordeel, dat Bartjens niet snel uit handen zou geven door ook andere banken toegang te geven tot TOM.

Bartjens@fd.nl