Willem van Reijendam

Het ijs op het Damsterdiep tussen Groningen en Appingedam is bedekt met een laagje sneeuw. Dat schrikt schaatsers blijkbaar af, want er zijn buiten de bebouwde kom op deze volmaakt zonnige en windstille schaatszaterdag nauwelijks schaatssporen te zien. Anders is dat rond de dorpen langs het water, zoals Ten Boer en Garrelsweer, waar de inwoners het ijs hebben schoon geschoven ten behoeve van de kinderen, die er met tientallen hun eerste slagjes op natuurijs maken.

Het ijs sneeuwvrij maken, dat is ook waar een vijftigtal vrijwilligers in Appingedam mee bezig is. Zij maken een traject van ruim 4 kilometer door het schilderachtige dorp schoon. Niet alleen om een ijsbaan te maken voor de plaatselijke schaatsliefhebbers, maar vooral om een echte KNSB-marathon op natuurijs mogelijk te maken. Die is voor komende vrijdag aangevraagd, maar dan moet het ijs nog wat centimeters aangroeien, en dat gaat veel sneller als er geen sneeuw op ligt.

Een van de drijvende krachten achter deze nieuwe marathon is Erik Meijer, in het dagelijks leven directeur van Univé Groningen, met kantoren in onder meer Groningen, Haren en zijn woonplaats Appingedam. De hal van zijn woning ligt vol met schaatsen van kinderen en aanhang. Logisch, want zijn huis ligt aan het Damsterdiep. Meijer kan zelf zo vanuit zijn tuin het ijs op stappen, en dat doet hij dezer dagen ook voortdurend, maar de schaatsen onderbinden is er niet bij. Ook hij veegt, met een zelfgemaakte schuiver, zijn stukje ijs, als ware hij een heus rayonhoofd.

‘Vorig jaar zijn we met een paar ondernemers gaan kijken bij een schaatswedstrijd op het Schildmeer’, vertelt Meijer. ‘Toen kwamen we op het idee dat Appingedam zelf een marathon moet hebben. Onze stad is er geknipt voor. Er zijn dertien bruggen waar publiek op kan staan en met die karakteristieke hangende keukens aan de huizen langs het water is het bovendien een prachtig plaatje.’

Een marathon organiseer je niet zomaar, daar zijn Meijer en zijn medebestuursleden inmiddels wel achter. Op tafel ligt een vuistdik draaiboek, waar alle stappen, procedures, en veiligheidsmaatregelen KNSB-proof in zijn vastgelegd. De kans om een eigen wedstrijd te organiseren komt verrassend snel, maar omdat de organisatie dit jaar niet heeft stilgezeten, zijn ze er klaar voor in Appingedam. Er zijn tientallen vrijwilligers geworven, de gemeente werft mee en de KNSB is afgelopen zomer in een rondvaartboot al rondgeleid over het parcours. De bond was enthousiast. Meijer: ‘Deze wedstrijd heeft alles in zich om een officiële klassieker te worden. Nu is het alleen nog te hopen dat de KNSB hem op de agenda zet en dat wij vrijdag de enige marathon hebben, want dat verdient deze locatie wel. Maar dat hangt helemaal af van de schaatsbond en van de ploegen. Ik schat de kans 80% dat hij doorgaat.’

Kansrekening, dat is waar hij als verzekeraar mee is opgegroeid. Meijer werkt al 36 jaar bij Univé, waar hij van ‘prullenbakkenleger, of voor mijn part sneeuwschuiver’ opklom tot directeur van de regio. Weliswaar hoeft hij zelf de berekeningen niet uit te voeren, maar hij is zich wel bewust van risico’s en wat ze mogen kosten: ‘Op zo’n wedstrijd is de kans dat er iets misgaat heel klein, maar het mág dan ook niet gebeuren. Je moet er dus alles aan doen om dat te voorkomen.’ Zo leent de organisatie stootkussens van de IJsvereniging Noordlaren om eventuele botsingen met vlonders en dukdalven te verzachten en zijn alle zwakke plekken op het ijs versterkt. ‘We hebben bijvoorbeeld zeilen onder alle bruggen gespannen om het pekelwater met strooizout op te vangen.’

Zijn eigen Univé is, natuurlijk, hoofdsponsor van het evenement. De verzekeraar heeft immers, met BAM, ook een eigen schaatsploeg. ‘Eén ding staat vast: die ploeg gaat hier vrijdag van start,’  verzekert Meijer.

Hij verkent, gewapend met zijn schuiver, nog eens het parcours rond zijn huis, waar het wemelt van de schaatsers. Iedereen kent hem, en zo hort het ook vindt hij: ‘Wij van Univé dichtbij onze klanten staan. Daarom wonen onze mensen ook in de regio.’ Geregeld wordt hij staande gehouden door dorpsgenoten die nieuwsgierig zijn of de Marathon van Appingedam nu ook echt doorgaat. ‘Bij landgoed Ekenstein is gisteren nog iemand door het ijs gezakt,’ vertelt een buurvrouw. Hij weet het en het is voor het parcours van de marathon niet van belang. ‘Mijn stuk ijs is inmiddels helemaal schoon’ zegt een van de vrijwilligers, die ook een baanvak onder zijn hoede heeft. Meijer wijst trots naar een passerende schaatster: ‘Mijn dochter. Die geniet van het ijs.’

Hij hoopt zondag zelf ook eindelijk eens een rondje te kunnen rijden: ‘Niet dat ik zo’n schaatser ben die eindeloze eenzame tochten wil maken. Ik ben meer een sociaal recreatieve schaatser, ik hou ervan om elke honderd meter een bekende tegen te komen en een praatje te maken.’