Bij noodlijdende ziekenhuizen gebeurde het al eerder: met privaat geld van de ondergang gered. Maar de overname van het failliete Zonnehuizen door Loek Winter, samen met zorginstelling Rentray, is een primeur in de langdurige zorg, die met de AWBZ wordt gefinancierd. Eerder reikte de overheid altijd de helpende hand.

De reacties zijn verdeeld.

Jeroen van den Over, bestuurder Vierstroom Gouda in een blog op Zorgvisie.nl:

‘Deze stille dijkdoorbraak is niet meer dan logisch. De toenemende vraag naar langdurige zorg en relatief afnemende middelen in de AWBZ maken de entree van privaat geld in de sector onafwendbaar. In de publieke financiering is gewoonweg niet meer de ruimte om de groeiende behoefte te kunnen bevredigen. Voor onze ­samenleving is het van groot belang dat privaat geld de sector van de langdurige zorg binnenvloeit. Het kan er ook toe leiden dat geld beschikbaar komt om de hoogstnodige investeringen te doen.’

Wim Drooger, directeur Platform VG, een cliëntenorganisatie van verstandelijk gehandicapten:

‘Wij zien de overname door Winter met lede ogen aan. Dat een AWBZ-organisatie failliet gaat, is al een drama. En hoewel het fijn is dat de organisatie nu verder gaat, maken we ons wel zorgen over de overname door een onder­nemer. Want de zorg in de AWBZ is de laatste jaren al verschraald. Als een ondernemer als Winter de langdurige zorg overneemt, doet hij dat met het idee om geld te verdienen. Maar geld voor zorg moet naar de cliënten gaan en niet naar een ondernemer met een winstoogmerk.’

Maurits de Savornin Lohman, zijn zus is al 26 jaar cliënt bij dat deel van Zonnehuizen waarover Loek Winter zich ontfermt:

‘Ik vind het vooral positief dat de organisatie weer wordt opgesplitst in verschillende delen, één deel voor de volwassenenzorg en één voor de zorg aan jongeren. Daarmee gaat een grote wens van cliënten en ouders in vervulling. Al die fusies uit het verleden hebben op geen enkele manier gezorgd voor synergie en hebben vooral heel veel geld gekost. Iedereen heeft er belang bij dat de cijfers en de organisatie bij Zonnehuizen op orde worden gebracht. Dat Winter dit gaat doen, daar heb ik nog niet zo’n oordeel over, dat moet zich in de tijd bewijzen.’

Jan de Vries, directeur MEE ­Nederland, de organisatie die mensen met een beperking ­ondersteunt:

‘Ik ben niet meteen tegen de komst van privaat kapitaal, maar ik wil wel weten hoe Winter geld denkt te kunnen verdienen. Het gaat om publieke middelen en dat vraagt om meer transparantie dan bij een gewoon bedrijf. De voorwaarden waaronder een private investeerder winst kan maken in de AWBZ-zorg moeten eerst worden vastgelegd.’

Sengül Sözen, bestuurder Abvakabo FNV:

‘De bond vindt dat de stem van werknemers niet aan bod is gekomen bij de doorstart. Voor ruim 700 medewerkers is geen plaats meer bij Zonnehuizen. Daarom stelt het personeel harde eisen bij de overname, zoals een sociaal plan en inspraak over de inrichting van de nieuwe organisatie.’

Geen winst uitkeren

Voor de ziekenhuizen wil minister Edith Schippers van Volksgezondheid een winstuitkering mogelijk maken, maar voor de AWBZ blijft dit taboe. Alle geld voor de zorg moet ook daaraan worden uitgegeven, of aan de reserves worden toegevoegd. Aan de zorg zelf zal Winter met Zonnehuizen voorlopig dus niet kunnen verdienen.