En die daling zet versneld door. Nederland doet het daarmee significant slechter dan andere westerse landen, die het aantal aanvragen redelijk op peil weten te houden. Bij Aziatische tijgers als Japan, China en Zuid-Korea, die het aantal octrooien in ras tempo opvoeren, blijft Nederland ver achter.

Deze ontwikkeling bevestigt het beeld dat het Nederlandse bedrijfsleven onvoldoende innoveert. Dat is niet zo gek, voor wie bedenkt dat Nederland, zowel de overheid als het bedrijfsleven, relatief weinig investeert in onderzoek en ontwikkeling. In de Scandinavische landen, Duitsland en Zwitserland ­bijvoorbeeld, liggen die investeringen beduidend hoger.

Grote onduidelijkheid

Die constatering geeft gelijk aan waar een oplossing is te vinden. Er moet meer geld worden gezet op innovatie. Een bedrijf als Philips geeft ook aan meer te gaan investeren in de ontwikkeling van nieuwe producten. Maar de remedie ligt niet in meer geld alleen. Innovatie moet ook slimmer worden georganiseerd. Het kabinet realiseert zich dat ook, en heeft hiervoor de topsectorenaanpak opgetuigd. Bedrijfsleven en ­wetenschap moeten nauwer samenwerken om de broodnodige vernieuwing van de grond te tillen.

Vernieuwende ‘topbedrijven’ komen, naast wetenschappelijke ondersteuning, in aanmerking voor belastingaftrek. Het kabinet maakt begin april bekend welke plannen en projecten worden gehonoreerd. Over een van de belastingvoordelen, de RDA+, bestaat nog altijd grote onduidelijkheid. Het bedrijfs­leven wil graag een extra aftrek van de loonbelasting, maar het is niet zeker of zo’n regeling ‘Brussel-proof’ is. De regering moet hier meer vaart achter zetten, om de achterstand in innovatie niet verder te laten oplopen.