Dat stelt kredietbeoordelaar Moody's in een maandagmorgen speciaal uitgegeven notitie. 'De aanhoudende snelle escalatie van de landen- en bankencrisis in de eurozone bedreigt de kredietwaardigheid van alle lidstaten van Europa.'

'Door de afwezigheid van beleidsmaatregelen die de marktomstandigheden kunnen stabiliseren zal het kredietrisico blijven stijgen', aldus de kredietbeoordelaar. Moody's schrijft dat de eurozone een 'enorme financiële en economische kracht' heeft, maar dat grote bestuurlijke problemen een oplossing van de crisis in de weg blijven staan.

De kredietbeoordelaar merkt bovendien op dat 'de politieke impuls om een effectief noodplan in te voeren er alleen zal zijn na een serie schokken, die ertoe kunnen leiden dat meer landen de toegang verliezen tot de kapitaalmarkt voor een langere periode en dat die landen een hulpprogramma nodig hebben.'

ECB in actie

Intussen is de Europese Centrale Bank (ECB), volgens Brusselse bronnen, bereid massaal te interveniëren op de markt voor staatsobligaties. De centrale bank is wil als redder in de eurocrisis optreden, als de Europese politiek eensgezind besluit tot een strenger financieel-economisch beleid dat centraal gecoördineerd wordt.

De ECB is bang dat het optreden als zogeheten ‘lender of last resort’ op een drama uitdraait als de politieke onenigheid in Europa blijft bestaan. Daarom zijn centrale bankiers alleen onder strikte condities bereid massaal staatsobligaties op te ­kopen van eurolanden.

De ECB heeft drie voorwaarden: het euronoodfonds moet klaarstaan, hoe klein het misschien ook is, de eurolanden moeten tot een centrale afstemming komen van overheidsfinanciën en economische hervormingen en Italië moet een kredietlijn krijgen zodat het land de tijd heeft de beloofde bezuinigingen door te voeren.

Europact

Uit dit weekend uitgelekte berichten blijkt dat aan twee van de drie voorwaarden hard wordt gewerkt. Volgens Bild Zeitung en de Wall Street Journal willen bondskanselier Angela Merkel en president Nicolas Sarkozy al op 9 december tot een europact komen waarmee zij een vergaande economische integratie van eurolanden voorstaan.

Merkel en Sarkozy zouden daarbij geen wijziging van het Europees verdrag willen afwachten, maar een pact willen sluiten met zo veel mogelijk Europese landen. Deze constructie is vergelijkbaar met het Schengenakkoord over vrij verkeer van personen dat aanvankelijk maar met een beperkt aantal landen begon.

De Italiaanse krant La Stampa meldde zondag dat het Internationaal Monetair Fonds (IMF) € 600 mrd klaar heeft staan om Italië te hulp te schieten. Dat land kampt met een hard opgelopen rente die al enige tijd boven de 7% staat. Het IMF kan geld lenen tegen 4% à 5%.

Het IMF heeft inmiddels officieel laten weten dat het niet formeel in gesprek is met Italië.

Noodfonds

Aan de derde voorwaarde van de ECB, het klaar zetten van een vernieuwd en vergroot noodfonds, is nog lang niet voldaan. Ministers van financiën van de zeventien eurolanden overleggen dinsdag opnieuw over het fonds.

Persbureau Reuters meldde zondagavond dat EFSF-directeur Klaus Regling zo goed als klaar is met de technische voorbereidingen. Toch verwachten diplomaten niet dat er dinsdag veel vooruitgang te melden zal zijn.

De ECB heeft voor € 194,5 mrd aan Griekse, Ierse, Portugese, Spaanse en Italiaanse staatsobligaties in haar boeken staan. Deze opkoopactieverder uitbreiden ligt heel gevoelig, zowel bij centrale bankiers als bij de Duitse politiek.