De FTT kan echter ook grote negatieve consequenties hebben voor hoofdkantoren van multinationals (niet-banken). Nederland heeft nu een relatief sterke concurrentiepositie voor hoofdkantoren en aldus veel te verliezen.

Concernfinancieringsvennootschappen

Op basis van de definities in de voorgestelde FTT Richtlijn zouden namelijk ook ‘concernfinancieringsvennootschappen’ mogelijk kunnen kwalificeren als financiële instelling in de zin van de Richtlijn. Deze concernfinancieringsvennootschappen, die vaak aan het hoofdkantoor gekoppeld zijn, houden zich onder andere bezig met de financiering van de wereldwijde onderneming (‘treasury center’) en het aantrekken van de nodige financiering uit de kapitaalmarkt.

De invoering van een FTT zou dan betekenen dat in Nederland gevestigde multinationals geconfronteerd kunnen worden met hogere kosten voor het indekken van prijsrisico’s op bijvoorbeeld rente, op grondstoffen als graan, olie, en metaal, op energie en op CO2-uitstoot.

Al deze transacties worden minstens tweemaal getroffen door FTT, namelijk bij beide contractpartijen, zelfs als één partij niet in de EU is gevestigd.

Verenigd Koningrijk buiten spel

Merkel en Sarkozy hebben voor de Europese Raad in december 2011 aangestuurd op invoering van de FTT binnen de eurozone (17 van de 27 EU-lidstaten). De gedachte van Duitsland en Frankrijk lijkt om de grote tegenstander van de FTT, het Verenigd Koninkrijk, geheel buitenspel te zetten en in deze tijden van crisis acceptatie door de overige eurolanden te forceren.

De Nederlandse regering heeft in 2011 het Topteam Hoofdkantoren aangesteld en daarmee het aantrekken en het behouden van hoofdkantoren tot speerpunt gemaakt. Het Topteam heeft vastgesteld dat hoofdkantoren van multinationals ‘corporate strategiebepaling’, financiën, juridische en fiscale zaken, marketing en verkoop, inkoop, design, onderzoek & ontwikkeling en innovatie vaak combineren.

Het Topteam heeft ook geconstateerd dat hoofdkantoren van multinationals steeds mobieler worden. Daarbij moet Nederland opereren in een toenemende concurrentieslag met andere landen, waarbij met name (binnen Europa) het Verenigd Koninkrijk en Zwitserland worden genoemd. Met de invoering van een FTT voor de eurozone zou Nederland een grote stap achteruit doen in deze slag.

Niels Groothuizen en Vinod Kalloe, KPMG Meijburg & Co Belastingadviseurs in Amstelveen.